Girişkenlik, ihtiyaçlarını hem kendin hem de diğerleri için doğru bir şekilde anlatmanı sağlar. Girişken bir iletişim tarzı ve girişken davranışlar kullanmak, daha fazla tatmin olmana ve isteklerinin gerçekleşmesine yardımcı olabilir. Bunlar aynı zamanda öz güvenini ortaya koymana ve başkalarının seninle iletişim kurarken rahat ve kendinden emin hissetmesine yardımcı olur. Girişken davranışlar bazen ukala, bencil ya da gereksiz olarak algılansa da, ihtiyaçlarını ve fikirlerini net ve saygılı bir şekilde aktarmayı ve belirgin sınırlar koymayı öğrenerek, meslektaşların, arkadaşların ya da romantik partnerin olması fark etmeksizin tüm insanlarla ilişkilerini geliştirebilirsin.

Kısım 1 / 3:
Girişkenlik için Temelleri Atmak

  1. 1
    Girişken ve pasif davranışı karşılaştır. Girişkenlik ukalalıkla aynı şey değildir. Pasif bir kişi, istemediği şeyleri kabul ederek, kendi kararlarını vermeyi reddederek, kendini geri planda tutarak ve görüş ve hislerini samimi bir şekilde söylemekten kaçınarak sıklıkla kendi haklarının ihlal edilmesine izin veren kişidir.[1] Girişken bir kişi ise uygun olmayan ya da olanaksız görünen taleplere “hayır” demeyi bilir ve kendi hisleri, ihtiyaçları ve başkalarına karşı tepkilerini gereğince ifade etmekte kendinden emindir.
    • Girişken kişiler kendi haklarının çiğnenmesine izin vermez ve kendi hak ve hislerini ifade edebilmek adına başkalarının hak ve hislerini çiğnemez. Girişken bireylerin öz güvenleri oldukça güçlüdür (kişisel değerlerine uygun olarak hareket ettiğin ve elinden gelenin en iyisini yaptığın hissi).
    • Girişkenlik duygusal samimiyeti, başkalarına karşı açıklığı ve kişiler arası ilişkileri artırır. Eğer kendi çıkarlarını korumazsan ya da tüm kararları başkalarına bırakırsan kişiler arası ilişkilerinin tatmin edici olmaması muhtemeldir. Girişken olmayan kişilerin hissettiği mutluluk ve duygusal güvenlik hissi genellikle düşüktür.[2]
  2. 2
    Girişken davranışları tanı. Girişken davranış, söylediğin şeyin yanı sıra o şeyi nasıl söylediğinle de ilgilidir. Girişkenlik diğer kişiyi incitmek ya da küçümsemek anlamına gelmez; aksine, kişinin kendi düşüncelerine, ihtiyaçlarına ve hislerine sahip olma hakkını kullanmasıyla ilgilidir. Aşağıda girişken davranışın bazı örneklerini bulacaksın:[3]
    • Hislerini açıkça ifade etmek.
    • İhtiyaçlarını başkalarını tehdit etmeyecek bir şekilde anlatmak.
    • İsim takmak, hakaret etmek ve diğer uygunsuz ifadelerden kaçınmak
    • Dürüst ve samimi bir şekilde iletişim kurmak
    • Konuşma sırasında diğerlerinin haklarına saygı göstermek
    • Destekleyici açıklamalarda bulunmak ve başkalarının görüşlerine başvurmak
    • Girişken davranışın bir örneği, kasada sırada beklerken kaynak yaparak önüne geçen kişiye sakin bir ses tonuyla “Sıra benimdi. Böyle önüme geçmeniz çok yanlış” demek olabilir.
    • Eğer durum tersine dönseydi ve kazara başkasının önüne geçmiş olsaydın, girişken davranış bu hareketin sorumluluğunu kabul etmek ve özür dilemek olurdu: “Üzgünüm, sırada olduğunuzu görmedim. Buyrun.” Sorumluluğu üstlenmek kendini alçaltman ya da küçük düşürmen gerektiği anlamına gelmez, tek yapman gereken kendi ihtiyaçlarının yanında başkalarının ihtiyaçlarına da saygı göstermektir.
  3. 3
    Girişkenliğin uygulayarak öğrenilen bir beceri olduğunu unutma. Bazı kişiler diğerlerine göre sanki dünyaya daha fazla öz güvenle gelmiş gibi görünse de girişken ve uygun bir şekilde iletişim kurabilmek için zaman ve pratik gerekir. Bu durum, girişken davranış ve iletişimden sakınma doğrultusunda sosyal ve kültürel baskı gören kadınlar için özellikle geçerlidir.
    • Özür dilemek ve sorumluluk almak, bir şeyi gereğince aktarmakta başarısız olunduğunda verilecek sağlıklı ve yardımcı bir tepkidir. Bunu yapmak, gelecekte kurulacak iletişim için kapının aralık bırakılmasına yardımcı olur.
  4. 4
    Hakların olduğunu bil. Sosyal ve kültürel baskı, iş yerinde ve arkadaşlarınlayken bazı durumlar karşısında “hayır” deme hakkın olmadığını düşünmeye itebilir. Eğer bir kadınsan girişken davrandığın zaman “cırlak,” “pişkin” veya “sinirli” gibi sosyal damgalarla karşılaşabilirsin [4] . Bununla birlikte, kimsenin değersiz hissettirilmeyi veya gözünün korkutulmasını hissetmeyi hak etmediğini kabul etmek önemlidir. İhtiyaçlar, düşünceler ve hislere sahip olma ve bunları uygun şekilde ifade etme hakkına sahipsin. [5]
  5. 5
    Neleri değiştirmen gerektiğini belirle. İş yerinde ya da arkadaşlarınlayken rutin bir şekilde bir şeyleri kabul etmeye zorlandığını hissediyorsan ya da başkalarıyla iletişim kurarken bastırılmış ya da aciz hissediyorsan muhtemelen bu konularda girişkenliğin üzerinde çalışmalısın. Unutma ki pasif davranmak aslında kimseye iyilik yaptığın anlamına gelmez; sana takdir edilmediğini ya da önemsenmediğini hissettirebilir ve diğerlerine karşı dürüst bir davranış değildir.
    • Kendini tehdit edilmiş, zora koşulmuş, baskıya uğramış, pasif veya çekingen hissettiğin zamanların bir günlüğünü tutmaya çalış. Bunu yapmak hangi alanların senin için en büyük problemi oluşturduğunu ve girişkenlik eğitimini neye odaklaman gerektiğini belirlemene yardımcı olur.
  6. 6
    Yardım iste. Olaylar karşısında girişken bir şekilde tepki vermekte bir sorunun olduğunu biliyorsan güvendiğin bir kişiden yardım istemek iyi bir fikirdir. Bu kişi bir arkadaşın, partnerin, patronun ya da bir danışman olabilir. Durum ve sorunu mümkün olduğunca açık bir şekilde tanımla ve daha sonra davranışında neleri değiştirmek istediğini belirle.[6]
    • Örneğin, iş yerinde fazla mesai ücreti almaksızın mesaiye kalmayı kabul etmek gibi bir sorunun varsa bir dahaki sefere mesaiye kalman istendiği zaman çizgiyi çekmen için stratejiler hakkında güvendiğin bir meslektaşınla konuşabilirsin.
    • Ayrıca, vereceğin bu girişken yanıtları bir problem ortaya çıktığı zaman kullanmadan önce güvendiğin kişilerle çalışabilirsin. Bir durumun provasını yapmak o durumu doğru şekilde nasıl ele alacağını keşfetmene ve endişe düzeyini düşürmene yardımcı olabilir.
  7. 7
    Riski düşük durumlarla pratik yap. Girişken bir şekilde iletişim kurmakta başarılı olmak zaman ve pratik gerektirir ve bu, kendilerini göstermeye alışkın olmayan kişiler için büyük bir endişe kaynağı olabilir. Girişkenliğini güvenli bir şekilde kullanabileceğin ve etkileşimin fazla bir ağırlığı olmadığı durumlarda becerilerini kullanmayı dene.[7]
    • Örneğin, eğer tercihlerini ortaya koymakta rutin bir şekilde sorun yaşıyorsan bir daha bir restoran ya da kafede siparişini yanlış aldıkları zaman kibar bir şekilde durumu açıklığa kavuştur ve sorunun çözümünü talep et: “Bifteğin orta pişmiş olmasını istemiştim. Bunu fazla pişirmişsiniz. Lütfen bununla ilgilenebilir misiniz?”
  8. 8
    Durumun arka planını kontrol et. Bazen pasif veya agresif kişiler, aslında ukala davranmasan dahi böyle davrandığını düşünebilirler. Böyle bir eleştirinin ne zaman aslında davranışını yansıtmadığını ve ne zaman bunu yansıttığını bilmek önemlidir. Bu eleştirilere yanıt verirken, üstünlük kurmayı değil iş birliği yapmayı ve birlikte çalışmayı istediğini vurgulamayı dene.
    • Pasif kişiler, kendi isteklerini dile getirmeye alışkın olmadıkları için girişkenliği ukalalık olarak yanlış yorumlayabilirler. Pasif bir kişi, girişken iletişimin dolaysız ve açık tarzını kendi davranışlarından farklı görebilir ve bunu yanlış yorumlayabilir.[8]
    • Pasif agresif bir yapıya sahip kişiler sıklıkla gerçek duygularını saklamaya çalışarak ve kendini çekme, somurtma, vb. yollarla diğerlerini cezalandırarak düşünce ve duygularını dolaylı olarak ifade ederler.[9] Pasif agresif davranış ilişkiler ve iletişim açısından son derece yıpratıcıdır. Hislerini gizlemeye ve bunları dolaylı olarak ifade etmeye alışkın oldukları için pasif agresif kişiler, girişkenlikle dürüstçe ifade ettiğin hisleri kaba veya düşmanca görebilirler.
    • Agresif kişiler, girişken konuşmacıların kendilerinden talep edileni yapmak yerine kendilerini savunmalarından memnun olmayabilirler.[10] Sadece kendi istekleri ve ihtiyaçları açısından konuşmayı düşünmeye alışkın olabilirler. Aynı zamanda kendilerine başkalarından daha fazla değer verdikleri ve başkalarının da bu şekilde yapmasını bekledikleri için, girişken iletişimin düşmanca olduğunu dahi düşünebilirler.
    • Bazı durumlarda ise diğerleri, kendi ön yargıları ya da algıları nedeniyle davranışını yanlış yargılayabilir. Irkçılık ve diğer ön yargı şekilleri ve taraflılık, insanları davranışlarını doğru ya da faydalı olmayan standartlara göre yargılamaya teşvik edebilir. Örneğin Amerikan kültüründe yaygın olarak rastlanan ve incitici bir klişe hâline gelmiş “öfkeli siyah kadın” tiplemesi, bazı kişilerin Afrika kökenli Amerikalı kadınların girişken iletişimini agresiflik olarak yorumlamasını teşvik edebilir. Batı kültürlerinde sıklıkla kadınların “bakıcı rolünde” olmaları beklenir ve girişken iletişim nedeniyle şiddetle kınanabilirler.[11] [12] Ne yazık ki insanlar kararlarını verdikten sonra bunu değiştirmek için yapabileceğin fazla bir şey yoktur.
    • Bazı durumlarda mevcut güç dengesizlikleri de yanlış anlaşılmaya neden olabilir. Örneğin, eğer bir ekip yöneticisiysen altında çalışanların senin davranışlarını girişken olmaktan ziyade talepkâr ve bencil olarak görmeleri daha kolaydır. Başkalarının his ve ihtiyaçlarını dikkate alarak ve onları kendilerini ifade etmeye teşvik ederek iş birliğine odaklan. Etrafındakilerin farkında olmak, davranışlarının agresiflik çerçevesine yaklaşmaksızın girişkenlik çerçevesinde kalmasının anahtarıdır.[13]
    • Davranışlarının pasif ya da agresif yerine girişken olmasını sağlamak için Kısım 2’de yer alan “sağlıklı girişkenliğin” adımlarına odaklan.
    Reklam

Kısım 2 / 3:
Sağlıklı Girişkenlik Alıştırmaları

  1. 1
    İyi bir dinleyici ol. İnsanlara konuşmaları, tartışmaları ve hislerini açmaları için gerekli alanı verirken aynı zamanda onların da senin sınır ve hislerini bilmelerini sağlamak önemlidir. Konuşma sırasında ilgili sorular sor ve baş ile onaylama, beden dili ve sözcüklerle onaylama gibi tasdik yöntemleri kullan.[14]
    • Konuşmakta olan kişiye doğrudan bak. Bu kişiye gözlerini dikmen gerekmiyor ama dinlerken geçen sürenin en az %70’inde göz temasını korumaya çalış. Bunu yapmak, konuşmacıyla ilgilendiğini ve dikkatini verdiğini iletmeye yardımcı olur.[15]
    • Diğer kişi konuşmasını daha bitirmeden önce, o konuşmaya karşılık olarak ne söyleyeceğimizi düşünmeye başlamak bizim için kolay olabilir. Örneğin, bir arkadaşın sana kötü geçen gününü anlatıyorsa sen de arkadaşın konuşmaya devam ederken ona kendi kötü gününü nasıl anlatacağını düşünmeye başlayabilirsin. Bunu yapmak ise o kişiye odaklanmadığın anlamına gelir.
    • Eğer diğer kişinin sana söylediği şeye odaklanmakta zorlanıyorsan sana söylediği şeyi zihninde tekrarlamaya ya da özetlemeye çalış. Bunu yapmak seni daha fazla odaklanmaya zorlar.
    • Konuşma sırası sana geldiğinde, duyduklarını netleştirmek için sorular sormayı veya alıntılar yapmayı dene. Örneğin, partnerin sana yaptığın bir şeyin onu neden kızdırdığını anlatıyorsa duyduğun şeyi netleştirmelisin: “Demek istediğin _____. Doğru mu anladım?” Bunu yapmak yeterince anlamadan kararlar vermeni ya da yanlış yorumlamanı engellemeye yardımcı olur.
  2. 2
    Mütevazı ve alçak gönüllü ol. Girişkenlik ve alçak gönüllülük iyi bir kombinasyondur. Girişken kişinin çatılara çıkıp “Yine ben, ben, ben, bakın ne yaptım!” diye bağırması gerekmez. Böbürlenme ya da kendini öne çıkarmak için diğerlerini küçümseme seviyesine inmediği sürece, iyi yapılmış bir iş için övgüyü kabul etmek ya da katkıda bulunduğunu hatırlatmak son derece sağlıklıdır.
    • Alçak gönüllülük zayıf olduğun ya da kendini küçük düşürdüğün anlamına gelmez. Bir şeyi iyi yaptığın zaman başarılarını kutla ve kendini tebrik et. Sadece kendini yüceltmek için başkalarını üzmediğinden emin ol. [16]
    • Örneğin, birisi sana yaptığın sunumun çok iyi olduğunu söylerse “Aman, bir önemi yok” gibi bir şey diyerek yanıt vermen gerektiğini düşünme. Böyle bir yanıt gerçek çabanı ve başarını küçültür. Bunun yerine, gösterdiğin çabanın altını çizerek ve mütevazı olmayı unutmadan şöyle bir şey söyleyebilirsin: “Teşekkürler! Bunun için çok çalıştım ve başkalarının değerli yardımlarını aldım.”
  3. 3
    ”Ben” içeren ifadeler kullan. “Senin” nasıl hissettiğine, ne düşündüğüne ya da neler yaşadığına odaklanan ifadeler, suçu başkalarına atmadan veya “zihin okumaya” (başkalarının ne düşündüğü veya yaşadığını bildiğini varsaymak) gerek kalmadan ihtiyaçlarını aktaracaktır. “ ___ severim” ve “ ___ yapmak istemiyorum” şeklinde hislerini belirtebileceğin gibi “ ___ yaptığın zaman rahatsız oluyorum” gibi yapıcı eleştiriler de yöneltebilirsin.
    • Örneğin, eğer meslektaşın seninle öğle yemeğine çıkacağını unutursa bunun seni umursamadığı için olduğunu varsayma. Bunun yerine “ben” içeren bir ifade kullan ve o kişiyi durumu açıklamaya davet et: “Öğle yemeğine gelmemen benim canımı sıktı. Ne oldu?”
    • Hislerini olduğu gibi ifade et. Eğer bir ofis partisine davet edildiysen ve gerçekten gitmek istemiyorsan “Evet, büyük ihtimalle gelirim ama bu bana göre bir şey değil,” gibi bir cümle kurma. Bunun yerine, “Ben gerçekten kalabalıktan hoşlanmıyorum. Gitmemeyi tercih ederim.” de.
  4. 4
    ”-meli,” “-malı” ile biten cümleler kullanmaktan kaçın. “-meli,” “-malı” ile biten sözcükler kullanmak davranışlara ahlaki bir yargı koyar ve kulağa suçlayıcı ya da talepkâr gelebilir. Bu ekler “kategorik emirler” olarak bilinmektedir ve başkalarında (ya da bu sözleri kendine yönlendiriyorsan kendinde) öfke ve suçluluk duygusu uyandırabilir.[17]
    • Örneğin, çocuğuna “Sıra sana geldiğinde çöpü çıkarmayı unutmamalısın.” demek yerine “Sıra sana geldiğinde çöpü çıkarman önemli.” demeyi dene.
    • “-meli,” “-malı” içeren ifadeler yerine “tercih ederim” ya da “yapmanı isterdim” içeren ifadeler kullanmayı dene.
  5. 5
    Ses tonunun dengeli ve rahat olduğundan emin ol. Bağırmak veya çığlık atmak diğerlerini rahatsız edebilecek yıkıcı davranışlar olduğu ve anlatmak istediğin şeyin karşı tarafa ulaşmasını engelleyebileceği için bunlardan kaçın. Sesini yükseltmek yerine dengeli, sakin ve kulağa rahat gelen bir ses tonu kullan.[18]
  6. 6
    Başkalarını düşünce ve deneyimlerini paylaşmaya davet et. Bir olayın arkasındaki şeyi bildiğini ya da bunu nasıl idare edeceğini en iyi kendinin bildiğini varsayma. Bunun yerine, “Sen ne düşünüyorsun?” ya da “___ hakkında bir önerin var mı?” gibi iş birliğine dayalı ifadeler kullanarak diğerlerini konuşmaya davet et.[19]
    • Bunu yapmak özellikle yapıcı eleştirileri ya da olumsuz bir hissi paylaşırken önemlidir. Diğer kişiden hislerini ve düşüncelerini paylaşmasını istemek o kişiye senin için önemli olduğunu hissettirir.
    • Örneğin, arkadaşlarından biri yaptığınız planları sürekli olarak son anda iptal ediyorsa ona bu durum hakkında nasıl hissettiğini anlat ve sonra da onu konu hakkındaki düşüncesini seninle paylaşmaya davet et: “Birlikte plan yaptığımız ve bu planı son anda iptal ettiğin zaman, başka planlar yapmak için çok geç olduğundan moralim bozuluyor. Bazen de benimle vakit geçirmek istemiyormuşsun gibi hissediyorum. Bir şeyler mi oluyor?”[20]
  7. 7
    Başkalarını suçlamaktan kaçın. Kendi kusurlarımız ve hatalarımız için başkalarını suçlamak iletişime büyük zarar verir. Özellikle, “Beni almayı hep unutuyorsun!” ya da “Çok tembelsin!” gibi genelleme yapan ve suçlayan bir dille kişinin eksikliklerini eleştirmek üretken bir diyaloğun önüne geçecektir.
    • Örneğin, eğer çalışanlarından biri önemli bir raporu teslim etmeyi unutursa hemen suçlayıcı ve olumsuz bir dil kullanma; çalışanının bunun için kendini zaten kötü hissediyor olması muhtemel. Bunun yerine, çalışanının gelecekte neyi farklı yapabileceği üzerine girişken bir şekilde odaklan: “O raporu teslim etmeyi unuttuğunu fark ettim. Teslim tarihleri önemli olduğunda takvime bir not ekliyorum böylece onları unutmuyorum. Sence bunu yapmak işine yarar mı?”
  8. 8
    Gerçek ile fikirleri birbirinden ayır. Eğer sen ve başka bir kişi bir konuda farklı fikirdeyse kimin “haklı” olduğu konusunda tartışmayı deneme. Özellikle birisinin hislerinin incinmiş olduğu bir durum gibi, kimsenin “haklı” olmadığı durumlarda tartışmamak doğru yoldur. “Ben farklı düşünüyorum” gibi ifadeler kullanmak herkesin düşüncesine yer açacaktır.
    • Örneğin, partnerinin sana gelip daha önceki bir konuşma esnasında onun hislerini incittiğini söylediğini düşün. Hemen “Öyle olmasını istemezdim” diyerek ya da başka bir şekilde savunmaya geçmek yerine öncelikle onun dediği gibi hissetmiş olduğunu kabul et. Örneğin: “Seni incittiğim için özür dilerim. Bunun olmasını gerçekten istemezdim ve bir daha böyle şeyler söylememeye çalışacağım.”
    • Başka bir örnek olarak ise insanların hayata birçok farklı bakış açısından baktığını unutma. Bu bakış açılarının seninkinden farklı olması bunların yanlış olduğu anlamına gelmez. Örneğin, bir meslektaşının bir projeyi senin pek de verimli olduğunu düşünmediğin bir şekilde ele aldığını düşünelim. Agresif bir iletişim örneği şu şekilde gelişebilirdi: "Bunu yapmanın aptalca bir yolu" ya da "Kim bunu böyle yapar ki?"[21]
    • Bunun yerine ve bunu söylemek sana düşüyorsa -yani o projeden sorumluysan ya da diğer kişinin yöneticisiysen- verimlilik hakkındaki endişelerini ifade et. “Bu projeyi X yoluyla ele aldığını görüyorum. Bu projelerle deneyimim var ve Y yolunun genellikle daha hızlı olduğunu ve daha iyi sonuçlar verdiğini gördüm. Bir de bu şekilde denemeye ne dersin?”
    • Unutma ki başkalarını düzeltmek her zaman sana düşmez. Düşüncelerini başkalarına empoze etmekten kaçınmak genellikle iyi bir fikirdir.
  9. 9
    Seçenekleri değerlendirmeye açık ol. Başkalarıyla etkileşim içindeyken uzlaşmak hem gerekli hem de faydalıdır. Bir konuyla ilgili olarak kendi görüşüne ya da planına sıkı sıkıya bağlı kalmak yerine, bir problemin farklı çözümlerini ele almaya istekli olduğunu ifade et. Düşüncelerini girişken bir şekilde ifade edebilir ve aynı zamanda diğerlerini kendi düşüncelerini paylaşmaya davet edebilirsin. Bunu yapmak diğerlerinin kendilerine söz hakkı ve önem verildiğini daha fazla hissetmesini sağlayabilir. Ayrıca, insanlar sadece emir almaktan ziyade iş birliği yapmaya daha istekli olabilirler.
    • Örneğin, sen ve partnerin aynı konu hakkında tekrar ve tekrar kavga ettiğinizi fark ederseniz ona şunu sor: “Bu sorunu aşmamızda bize yardımcı olması için ne yapabiliriz?”
  10. 10
    Açık ve samimi ifadeler kullan. Küçümseyici ve alaycı sözler başkalarını inciteceği ve iletişimi rayından çıkarabildiği için sinirlendiğin zaman dahi insanları küçümseme ya da alaya başvurma. Bunun yerine düşüncelerin ve ihtiyaçların hakkında net ve samimi açıklamalarda bulun.
    • Örneğin, birlikte dışarı çıktığın zaman her seferinde geç kalan bir arkadaşın varsa alaycı davranmaksızın bunu yapmasının sana nasıl hissettirdiğini açıkça ifade et. Verilebilecek kötü bir yanıt şöyle olabilirdi: “Ah, bravo, erken gelsen şaşardım. En azından bu sefer yemeğin sadece ilk yarısını kaçırdın.”
    • Bunun yerine şöyle bir şey dene: “Plan yaptığımız ve zamanında gelmediğinde birlikte geçirdiğimiz zamanın senin için bir öncelik olmadığını düşünüyorum. Bir şey yapmayı planladığımız zaman vaktinde gelirsen planlarımızdan daha fazla keyif alırdım.”
  11. 11
    Girişken beden dili kullan. İletişimin büyük kısmı sözel değildir ve bedenini kullanma şeklin, başkalarıyla etkileşiminin tarzını belirlemeye yardım edecektir. İnsanları rahatlatmak ve hislerini aktarmak için beden dili kullanabilirsin. Girişken beden dilinin örnekleri arasında şunlar yer alır:[22]
    • Doğrudan göz teması. 50/70 kuralını sağlamaya çalış: Sen konuşurken zamanın en az %50’si ve diğer kişi konuşur ve sen dinlerken de zamanın %70’si boyunca göz temasını koru.[23]
    • Rahat ve sakin hareketler. Girişken beden dili gergin, kapalı veya çekingen değildir; dengeli ve sakin bir şekilde hareket eder. Parmakla göstermek gibi hareketlerden kaçın; bunun yerine avucun açık olacak şekilde elini kullan. Durmadan kımıldanmamaya çalış.
    • Açık duruş. Omuzların arkada ve bedenin etkileşimde olduğun kişiye dönük olacak şekilde dur. Ağırlığını bir bacağın üzerinde toplamak yerine dengeli bir şekilde dağıt. Ayaklarını birbirinden 10-15 cm ayrı olacak şekilde konumlandır ve bacak bacak üstüne atma.[24]
    • Rahatlamış çene ve ağız. Dudaklarını sıkıca birbirine bastırmak ya da çeneni sıkmak gerginlik, huzursuzluk veya agresiflik hissiverir.[25] Ağzını ve çeneni rahat bir şekilde tut ve duygularını yansıtmak için yüz ifadelerini kullan (mutluyken gülümsemek, mutsuzken somurtmak, vb.)
    Reklam

Kısım 3 / 3:
Ukalalıktan Kaçınmak

  1. 1
    Ukalalığı girişkenlik ile karşılaştır. Girişkenlik insanın kendi düşünce ve ihtiyaçlarının arkasında durmasıyken ukalalık, başkalarının haklarını ihlal eden ve bir kişiyi övmek için diğerlerini küçümseyen, ezici bir düşünme ve davranış şeklidir. Ukala bireyler fikirlerini ve ihtiyaçlarını ifade etse de bunu yaparken diğerlerini harcarlar. Ukala bireyler, kusur veya hatalar için kişisel sorumluluk kabul etmeme eğilimi gösterirler.[26]
    • Ukala bireyler sıklıkla oldukça dışa bağlı bir öz güven anlayışına sahiptir (yani kendileri hakkındaki düşüncelerini başkalarının onlar hakkındaki görüşlerine dayandırırlar). Bu tip bir öz güven tek başına olumsuz olmasa da, ukala bireylerin kendi önemlerini diğerlerinin hislerinin üstünde tutmasına neden olabilir.
    • Ukalalık, diğer kişilerin sıklıkla son derece rahatsız olmalarına ve hatta ukala kişi ile etkileşimleri sonrasında üzgün ve yıkılmış hissetmelerine neden olan bir agresiflik şeklidir. Ukala kişiler kendilerine saldırıldığını ya da ukalalık yapıldığını hissettiklerinde genellikle geri saldırır ve diğerlerini suçlarlar.[27]
  2. 2
    Ukala davranışları tanı. Ukala davranışlar aynı zamanda düşünce, ihtiyaç ve hisleri ifade eder ancak bunları başkalarına saygısızlık eden ve/veya küçümseyen bir şekilde yapar. Ukala bir açıklamanın ana fikri, girişken bir açıklamanınkiyle ile aynı olabilir -örneğin, “Bunu yapmak istemiyorum”- ancak ukala davranış herhangi bir empati ya da sorumluluk ortaya koymaz. İşte ukala davranışa bazı örnekler:[28]
    • Başkalarıyla konuşurken uygunsuz bir dil kullanmak
    • Başkalarının küçük ya da değersiz hissetmesine neden olmak
    • Alaycı ya da aşağılayıcı bir ton kullanmak
    • Tehdit etmek
    • Suçlamaya vurgu yapmak
    • Diğerlerine saldırmak
    • Başkalarını düşünmeden kendini korumak
    • Ukala davranışın bir örneği de bir kasa sırasında kaynak yaparak önüne geçen kişiye hakaretler etmek veya uygunsuz bir dil kullanmaktır. Başka bir örnek ise o kişiye aptal olduğunu söylemek ve bir daha karşısına çıkarsa olacaklardan sorumlu olmadığını söylemek olabilir.
    • Eğer durum tersine dönseydi ve kazara başkasının önüne geçmiş olsaydın, ukala davranış bu hareketin sorumluluğunu diğer kişiye atmak ve aşağılayıcı bir ton kullanmak olurdu: “Eh, önüne geçmemi istemiyorduysan sırada olduğunu neden söylemedin.”
  3. 3
    Diğer kişiyi aşağılama ya da küçümseme. Diğer kişiyi aşağılamak ya da küçümsemek üretken iletişimi imkansız hâle getirecektir. Bir hata yapmış olsalar ya da seni incitmiş olsalar dahi hakaretlerden ya da aşağılayıcı bir dil kullanmaktan kaçın.
    • Örneğin, ev arkadaşınla aranızda geçebilecek ukala bir konuşma şöyle olabilirdi: “Bu evin hâli ne böyle? Şu evi temiz tutmayı bir türlü öğrenemedin!” Girişken bir konuşma ise şöyle olurdu: “Kendi odanda ne yaptığın beni ilgilendirmez ama ortak alanlarımızı derli toplu tutmaya çalışmanı isterdim.”
  4. 4
    Diğer kişinin bakış açısını dinle. Ukala kişiler bir durumu, nasıl hissettikleri, nasıl düşündükleri, durumu nasıl algıladıkları gibi, sadece kendileriyle ilgili bir şekle çevirmeye düşkündür. Başkaları kendi düşünceleri, ihtiyaçları ve hisleri hakkında konuşurken onları dinleyerek, ukalalıktan kaçın.
  5. 5
    ”Sen” içeren ifadelerden kaçın. “Sen” içeren ifadeler kanıtlayamayabileceğin iddialar ortaya atar. Sadece bir durumun gerçekleri - bir randevunun saat kaçta olduğu gibi - ve kişisel duygu ve düşüncelerin hakkında yüzde yüz öz güven ve doğrulukla konuşabilirsin. Mümkün olduğunda “ben” içeren ifadeler kullan ve diğer kişinin niyeti hakkında açıklamalarda bulunmak yerine durumun gerçekleri hakkında konuş.
    • Örneğin, “Kafamın tasını attırıyorsun!” gibi suçlayıcı bir dil kullanmaktan kaçın. Bunun yerine, “Şu anda kendimi sinirli hissediyorum” gibi “ben” odaklı ifadeler kullan.
  6. 6
    Diğer kişiyi tehdit etme. Tehdit ve gözdağının girişken iletişimde yeri yoktur ancak bunlara ukala iletişimde sıklıkla rastlanır. Girişken bir konuşmacı olarak amacın, başkalarının senin kendilerine karşı dürüst olduğunu bildikleri için kendilerini rahat hissetmelerini sağlamak olmalı. Tehdit ve gözdağı diğerlerini korkutur ve üzer ve bu da verimli iletişimi öldürür.
    • Tehditkar bir dil sıklıkla suçlamalar içerir. Örneğin, eğer ekibine bir soru sorduysan ve kimse bunu yanıtlamadıysa “Soruyu anlayabildiniz mi?” şeklinde sormak agresif bir tepki olurdu. Suçlama ve tehditler yerine soruyu şu şekilde yeniden yapılandırabilirsin: "Bu konsepti sizin için yeterince açıklamış mıydım?"[29]
  7. 7
    Uygunsuz bir dil kullanmaktan kaçın. Küfür, hakaret ve ad takma gibi bariz şüphelilerden kaçınmanın yanı sıra, genelleyici veya tümleyici bir dil kullanmaktan da kaçınmayı denemelisin. Bu dil sıklıkla diğer kişinin niyeti hakkında “her zaman” veya “hiçbir zaman” içeren ifadeler veya genellemeler içerir.
    • Örneğin, diyelim ki iş arkadaşın işe giderken seni arabasıyla almayı sık sık unutuyor. Ukala bir tepki şöyle olabilirdi: “Sabahları işe giderken beni almayı hiçbir zaman hatırlamıyorsun ve bu benim tepemin tasını attırıyor. Bu kadar basit bir şeyi nasıl hatırlayamadığına hayret ediyorum.” Girişken bir tepki ise şöyle olabilirdi: `Geçtiğimiz hafta işe giderken beni almayı iki defa unuttun. Beni almayı unuttuğun zaman işe geç kalacağım için endişeleniyorum ve sinirleniyorum. Beni almayı hatırlamak için daha çok çaba gösterir misin? Bunu yapmayacaksan başka ayarlamalar yapacağım.”
  8. 8
    Agresif beden dilinden kaçın. Agresif beden dili en az seçtiğin sözcükler kadar önemli bir mesaj verir. İnsanlara ukala görünmemek için beden diline dikkate et ve şunlardan kaçın:[30]
    • Kişisel alanı ihlal etmek. “Üç adım kuralı” çoğu halka açık ve ofis alanında geçerlidir. Bir randevuda olmak ya da birisinin yardımını istemesi gibi davet edildiğin durumlar dışında, kişilere bundan daha fazla yaklaşma.
    • Agresif hareketler. Parmakla göstermek ve yumruklarını sıkmak bunların başlıca zanlıları arasındadır.
    • Kollarını önünde birleştirmek. Bacak bacak üstüne atmak öz güven eksikliğinin işareti olsa da kolları önünde birleştirmek kişinin kendisini iletişime kapattığını ifade eder.
    • Çeneyi kenetlemek ya da sıkmak. Eğer çeneni ileri doğru çok fazla hareket ettirir ya da sıkarsan dışarıdan ukala ya da düşmanca görülebilirsin.
    • Çok fazla yer kaplamak. Bu erkeklerde kadınlara göre daha fazla görülür ama gerektiğinden fazla bir yer kaplayan beden dili öz güvenden ziyade ukalalık olarak algılanabilir. Kendini rahat hissetmek için ihtiyacın olan kadar yeri kullan ama diğerlerinin alanını ihlal etme.
    Reklam

İpuçları

  • Ukalalık üstünlük, elitizm, küstahlık veya kendini beğenmişlik gibi hisleri içerebilir. Eğer bunların herhangi birini yaşıyorsan girişken iletişim ve aktif dinleyicilik yoluyla gerçek bir bağ kurmak yerine insanlara ukala görünme riskine girersin. En deneyimli girişken konuşmacıların dahi yoldan çıktıkları ve tekrar yollarına dönmeleri gereken zayıf bir anı olabilir; bunda hiçbir sorun yok, sadece bunu yoluna döndürmeye çalışman yeterli.
  • Girişken iletişim içerisinde açıklık ve diğerlerine saygı göstermek sıklıkla mükemmel sonuçlar verse de yaklaşımın ne olursa olsun iş birliğine yanaşmayan kişilerle karşılaşman da mümkün. Sadece kendi davranışını kontrol edebilirsin, bu nedenle kibar girişkenliğini devam ettir ve diğer kişinin sorun yaratmasını göz ardı etmeye çalış.
  • Eğer görmek istediğin ilerlemeyi gösteremezsen özel bir girişkenlik eğitimi almayı düşünmek isteyebilirsin. Birçok danışman ve terapistin yanı sıra toplum sağlığı uzmanları da bunu önermektedir.
Reklam

Bununla İlgili wikiHow'lar

Bir Dairenin Yarıçapı Nasıl HesaplanırBir Dairenin Yarıçapı Nasıl Hesaplanır?
Konuşacak Bir Şey Olmadığında Sohbet Nasıl BaşlatılırKonuşacak Bir Şey Olmadığında Sohbet Nasıl Başlatılır?
Bir Kızla Sohbet Etmeye Nasıl BaşlanırBir Kızla Sohbet Etmeye Nasıl Başlanır?
Hoşlanılan Kızla Nasıl KonuşulurHoşlanılan Kızla Nasıl Konuşulur?
Hoşlanılan Kıza Nasıl Mesaj AtılırHoşlanılan Kıza Nasıl Mesaj Atılır?
Yüzde Artışı Nasıl HesaplanırYüzde Artışı Nasıl Hesaplanır?
Varyans Nasıl HesaplanırVaryans Nasıl Hesaplanır?
Derece Radyana Nasıl DönüştürülürDerece Radyana Nasıl Dönüştürülür?
Mililitre (mL) Gram'a (g) Nasıl DönüştürülürMililitre (mL) Gram'a (g) Nasıl Dönüştürülür?
Standart Sapma Nasıl HesaplanırStandart Sapma Nasıl Hesaplanır?
Nasıl Havalı OlunurNasıl Havalı Olunur?
"Teşekkür"e Nasıl Karşılık Verilir"Teşekkür"e Nasıl Karşılık Verilir?
Bir Üniversite Hocasına Nasıl E‐posta GönderilirBir Üniversite Hocasına Nasıl E‐posta Gönderilir?
Bir Kızla Mesajlaşma Nasıl BaşlatılırBir Kızla Mesajlaşma Nasıl Başlatılır?
Reklam
  1. http://www.mtstcil.org/skills/assert-3.html
  2. http://www.npr.org/blogs/ed/2015/02/23/386001328/how-we-talk-about-our-teachers
  3. http://www.cnn.com/2013/06/19/living/women-cheerful-leaders/
  4. https://www.psychologytoday.com/blog/tame-your-terrible-office-tyrant/201305/how-be-assertive-not-aggressive
  5. http://www.mindtools.com/CommSkll/ActiveListening.htm
  6. http://msue.anr.msu.edu/news/eye_contact_dont_make_these_mistakes
  7. http://www.positivityblog.com/index.php/2008/05/05/six-steps-to-become-assertive-and-nice/
  8. https://www.psychologytoday.com/blog/think-well/201009/feeling-angry-or-guilty-maybe-its-time-stop-shoulding
  9. http://www.cci.health.wa.gov.au/docs/Assertmodule%202.pdf
  10. http://www.cci.health.wa.gov.au/docs/Assertmodule%202.pdf
  11. http://www.psychologicalselfhelp.org/Chapter13/chap13_21.html
  12. http://www.cci.health.wa.gov.au/docs/Assertmodule%202.pdf
  13. http://www.cci.health.wa.gov.au/docs/Assertmodule%202.pdf
  14. http://msue.anr.msu.edu/news/eye_contact_dont_make_these_mistakes
  15. http://www.businessinsider.com/the-right-body-language-to-use-2013-8
  16. http://www.gp-training.net/training/leadership/assertiveness/bodylang.htm
  17. http://socialwork.buffalo.edu/content/dam/socialwork/home/self-care-kit/exercises/assertiveness-and-nonassertiveness.pdf
  18. http://www.cci.health.wa.gov.au/docs/Assertmodule%202.pdf
  19. http://www.cci.health.wa.gov.au/docs/Assertmodule%202.pdf
  20. http://www.compasstraining.com/Documents/ExampleHandouts/Facilitation/AskingNonThreateningQuestion.pdf
  21. http://www.cci.health.wa.gov.au/docs/Assertmodule%202.pdf

Bu wikiHow makalesi hakkında

Trudi Griffin, LPC, MS
Ortak yazarlar :
Lisanslı Profesyonel Danışman
Bu makaledeki ortak yazarlar Trudi Griffin, LPC, MS. Trudi Griffin Wisconsin’de Lisanslı Profesyonel Danışman’dır. Yüksek Lisans derecesini 2011 yılında Marquette Üniversitesi’nden Klinik Zihinsel Sağlık Danışmanlığı alanında almıştır. Bu makale 22.649 defa görüntülenmiştir.
Bu sayfaya 22.649 defa erişilmiş.

Bu makale işine yaradı mı?

Reklam