Paragraf Nasıl Yazılır?

Ortak yazar: Megan Morgan, PhD

Paragraf yazma pratiği iyi yazı yazmak için şarttır. Paragraflar, büyük metnin parçalara bölünmesine yardımcı olur ve içeriğin okuyucular tarafından sindirilmesini kolaylaştırır. Bir ana fikre veya hedefe odaklanarak okuyucuya rehberlik ederler. [1] Ancak, iyi ve iyi yapılandırılmış bir paragrafın nasıl yazılacağını bilmek biraz zor olabilir. Aşağıdaki yönergeleri oku ve paragraf yazma becerilerini iyiden mükemmele nasıl geçireceğini öğren!

Yöntem 1 / 3:
Paragrafı Planlamak

  1. 1
    Paragrafın ana konusunun ne olacağına karar ver. Paragrafını yazmaya başlamadan önce, paragrafın ne hakkında olacağı konusunda net bir fikre sahip olman gerekir. Bunun nedeni, paragrafın esasen tek bir konuyla ilgili olan bir cümle derlemesi olmasıdır. [2] Ana konunun ne olduğuna dair belirli bir fikir olmadan, paragrafın odaklanma ve bütünlükten yoksun olacaktır. Paragrafının kesin konusunu saptamak için kendine birkaç soru sormalısın:
    • Bana verilen yönlendirici cümle ne? Eğer bir paragrafı bir soruya cevap olarak yazıyorsan ya da, "Hayır kurumlarına para bağışlamaya karar verdin. Hangi hayır kurumunu seçiyorsun ve neden ?" veya "Haftanın en sevdiğin gününü tanımla" gibi özel bir soruyu yanıtlıyorsan, bu konu hakkında dikkatli bir şekilde düşünmen ve konudan ayrılmak yerine doğrudan konuya değindiğinden emin olman gerekir.
    • Değinmem gereken başlıca konular neler? Sorulduğun veya yazmaya karar verdiğin konuyu düşün ve bu konuyla ilgili en uygun fikir veya konuların neler olduğuna kafa yor. Paragraflar genellikle göreceli olarak kısa olduğu için, ana fikirlerin tamamını konunun dışına çıkmadan isabet ettirmeye çalışman önemlidir.
    • Kimin için yazıyorum? Yazacağın paragraf veya makalenin amaçlanan okuyucusunun kim olacağını düşün. Ön bilgi nedir? Konuya aşinalar mı, yoksa bir dizi açıklayıcı cümle mi gerektirecek?
    • Paragrafların daha büyük bir makalenin parçasıysa, bir makale taslağı yazmak her paragrafın ana fikirlerini veya hedeflerini tanımlamana yardımcı olabilir.
  2. 2
    Bu konuyla ilgili bilgi ve fikirleri yaz. Paragrafında neyi ele almak istediğin hakkında daha net bir fikre sahip olduğunda, fikirlerini bir not defterine veya word dosyasına yazarak düşüncelerini düzenlemeye başlayabilirsin. Henüz tam cümleler yazmana gerek yok, sadece bazı anahtar kelimeleri ve cümleleri not et. Bu bilgileri kâğıt üzerinde bir arada gördüğünde, paragrafına eklemek için hangi noktaların gerekli hangilerinin gereksiz olduğuna dair daha net bir fikir edinebilirsin.
    • Bu noktada, bilgilerinde bir eksik olduğunu ve argümanını desteklemek için bazı durumları ve sayıları araştırman gerekeceğini anlayabilirsin.
    • Bu araştırmayı şimdi yapman iyi olur, böylece yazma aşamasına gelince tüm ilgili bilgiler elinin altında olur.
  3. 3
    Paragrafını nasıl yapılandırmak istediğini öğren. Artık tüm düşünceler, fikirler, durumlar ve sayılar önüne net bir şekilde konduğunda, paragrafını nasıl yapılandırmak istediğini düşünmeye başlayabilirsin. Değinmek istediğin her bir noktayı göz önünde bulundur ve bunları mantıklı bir sıraya göre düzenlemeye çalış - bu, paragrafını daha tutarlı ve daha kolay okunacak hale getirecektir.[3]
    • Bu yeni sıralama kronolojik olabilir, en önemli bilgileri en öne koyabilir, ya da paragrafı okunması için daha kolay ve daha ilginç hale getirebilir - her şey, yazmak istediğin paragrafın konusuna ve tarzına bağlıdır.[3]
    • Her şeyin nereye gitmesini istediğine karar verdikten sonra, değineceğin noktaları bu yeni yapıya göre yeniden yazabilirsin - bu, yazma işlemini çok daha hızlı ve daha anlaşılır hale getirmene yardımcı olacaktır.
    Reklam

Yöntem 2 / 3:
Paragrafı Yazmak

  1. 1
    Bir konu cümlesi yaz. Paragrafının ilk cümlesi, konu cümlesi olmalıdır. Bir konu cümlesi, paragrafın ana fikrinin veya tezinin ne olacağını ele alan bir giriş satırıdır. Konuna uygun olarak yapmak istediğin en önemli ve ilgili noktayı içermeli, böylece paragrafı bir bütün olarak özetlemeli.[2]
    Yapma: konu cümlen olarak bariz bir gerçek bilgi kullanma.
    Yap: takıldığını hissedersen belirsiz bir fikirle başlamaktan çekinme ve paragrafı bitirdikten sonra geliştir.
    • Yazdığın her iki cümleden biri konu cümlesini desteklemeli ve daha fazla ayrıntı sunmalı ve ortaya çıkardığı konuların veya fikirlerin tartışılmasını sağlamalıdır. Yazdığın herhangi bir cümle doğrudan konu cümlesiyle ilgili değilse, bu belirli paragrafa dâhil edilmemelidir.
    • Daha deneyimli yazarlar, konu cümlelerini paragrafın herhangi bir noktasına dâhil ederler; yani ilk sırada olması gerekmez. Bununla birlikte, paragraf yazmakta yeni olan ya da yazmada daha az rahat olan yazarlar, paragrafın geri kalanında yazara rehberlik yapacağı için, öncelikle konu cümlesine yazmalılar. [2]
    • Konu cümlen çok geniş veya çok sınırlı olmamalıdır. Konu cümlen çok genişse, sunduğu fikri paragrafında yeterince tartışamayacaksın. Çok sınırlıysa, elinde tartışmaya yetecek kadar bir verin olmayacak.[4]
  2. 2
    Destekleyici ayrıntıları doldur. Konu cümleni yazdıktan ve beğendikten sonra, paragrafının kalan kısmını doldurmaya başlayabilirsin. Daha önce yazdığın detaylı, iyi yapılandırılmış notların işe yarayacağı yer burasıdır. Paragrafının tutarlı olduğundan emin ol. Paragrafın tutarlı olması, okunması ve anlaşılmasının kolay olması, her bir cümlenin bir sonraki ile bağlanması ve her şeyin bir bütün olarak güzel bir şekilde akması anlamına gelir. Bunu başarmak için, tam olarak ne söylemek istediğini ifade eden net, basit cümleler yazmayı dene.[3]
    • Her cümleyi, bir cümle ile bir sonraki arasında bir köprü oluşturan geçiş kelimeleriyle bağla. Geçiş kelimeleri, karşılaştırma yapmana ve zıtlık oluşturmana, sıralamayı göstermene, neden ve sonuç göstermene, önemli fikirleri vurgulamana ve bir fikirden diğerine sorunsuz bir şekilde ilerlemene yardımcı olabilir. Bu geçiş kelimeleri; "ayrıca", "aslında" ve "ek olarak", vb.dir. Ayrıca "ilk", "ikinci olarak" ve "üçüncü olarak" gibi kronolojik geçişleri de kullanabilirsin. [3]
    • Destekleyici cümleler, paragrafının özüdür, bu yüzden destekleyici cümleleri, konu cümleni mümkün olduğunca destekleyecek kanıtlarla doldurmalısın. Konuya bağlı olarak, gerçek bilgileri, rakamları, istatistikleri ve örnekleri yahut hikâyeleri, fıkraları ve alıntıları kullanabilirsin. Konuyla ilgili olduğu sürece her şey geçerli olur.[2]
    • Uzunluğa göre, üç ila beş cümle genellikle ana noktaları kapsamak için yeterli olacaktır ve konu cümlesini yeterince destekleyecektir, ancak bu, yazdığın makalenin konusuna ve uzunluğuna bağlı olarak büyük ölçüde değişecektir. Paragraf için belirlenmiş uzunluk yoktur. Ana fikri yeterince kapsayacak şekilde olması gerektiği kadar uzun olmalıdır. [3][5]
  3. 3
    Bir sonuç cümlesi yaz. Paragrafının sonuç cümlesi yazdığın her şeyi bir araya getirmelidir. İyi bir sonuç cümlesi, konu cümlesinde ana hatlarıyla belirtilen fikri pekiştirecektir, ancak şimdi, devamındaki destekleyici cümlelerin içerdiği kanıtların veya argümanların tüm önemine sahiptir. Sonuç cümlesini okuduktan sonra, okuyucunun paragrafın bir bütün olarak doğruluğu veya uygunluğu konusunda hiç şüphesi olmamalıdır.
    Yapma: kendi kanıtına katılmamazlık etme: Bu yorumlara rağmen rapor başarısız oldu.
    Yap: sonuç bir sonraki paragrafa geçerse değerlendir: Bu alıntılar raporun büyük bir desteğe sahip olduğunu kanıtlıyor, ancak bu, onun büyük bir değişime yol açtığı anlamına gelmez.
    • Konu cümlesini tekrar yazma. Sonuç cümlen, daha önce olan tartışmayı kabul etmeli ve okuyucuna bu tartışmanın anlamlılığını hatırlatmalıdır. [6]
    • Örneğin, "Kanada neden yaşamak için harika bir yerdir?" konusunu ele alan bir paragrafta sonuç cümlesi şöyle olabilir, "Kanada'nın olağanüstü sağlık hizmeti uygulamaları, birinci sınıf eğitim sistemi ve temiz, güvenli şehirleri gibi yukarıda verilen tüm delillerden, Kanada'nın gerçekten yaşamak için harika bir yer olduğu sonucuna varabiliriz."
  4. 4
    Yeni bir paragrafa ne zaman geçeceğini bil. Bazen bir paragrafın nerede bitip diğerinin nerede başlayacağını söylemek zor olabilir. Neyse ki, yeni bir paragrafa başlamak için doğru bir karar vermeni sağlayacak bir dizi yönerge var. Takip edilecek en temel kural, yeni bir fikri tartışmaya başladığın her seferde yeni bir paragrafa geçmen gerektiğidir. Paragraflar hiçbir zaman birden fazla merkezi fikir içermemelidir. Eğer verilen bir fikrin birden fazla değindiği nokta veya yön varsa, her biri için paragraf oluşturulmalıdır. [2][7]
    • Yeni bir paragraf her defasında iki noktaya karşıt olduğun veya bir argümanın her bir tarafını sunarken kullanılır. Örneğin, konun "devlet memurları daha düşük maaş almalı mı?" ise, bir paragrafın, devlet memurları için daha düşük ücrete destek veren argümanlara değinirken, diğer paragrafın buna karşı argümanlar üretecektir. [2]
    • Paragraflar yazının anlaşılmasını kolaylaştırır ve okuyuculara okuduklarını sindirmek için yeni fikirler arasında bir "mola" verir. Yazmakta olduğun paragrafın karmaşık hale geldiğini düşünüyorsan veya bir dizi karmaşık nokta içeriyorsa, bunu tek tek paragraflara ayırmayı düşünebilirsin. [2]
    • Akademik bir makale yazarken, giriş ve sonuç her zaman kendi paragraflarında verilmelidir. Giriş paragrafı, makalenin amacını ve neyi başarmayı umduğunu, aynı zamanda tartışılacak fikir ve konuların kısa bir taslağını sunmalıdır. Sonuç paragrafı, makalede yer alan bilgi ve iddiaların bir özetini sunar ve makalenin neyi gösterdiğini ve/veya kanıtlandığını net olarak belirtir. Ayrıca, okuyucunun zihnini makalenin gündeme getirdiği sorulara açan yeni bir fikir de sunabilir.[2]
    • Eğer kurgu yazıyorsan, yeni bir konuşmacıyı göstermek için diyalogda yeni bir paragrafa başlamalısın. [8]
    Reklam

Yöntem 3 / 3:
Paragrafını Gözden Geçirmek

  1. 1
    İmla ve dilbilgisi için paragrafını kontrol et. Yazmayı bitirdikten sonra, yanlış yazılan kelimeleri ve gramer hatalarını kontrol etmen için paragrafını iki veya üç kez tekrar okuman önemlidir. Yazım hataları ve kötü dilbilgisi, içerdiği fikirler ve görüşler yüksek kalitede olsa bile, paragrafının algılanan kalitesini önemli ölçüde etkileyebilir. Yazarken küçük hatalar kolaylıkla göz ardı edilebilir, bu yüzden acelen varsa bile bu adımı atlama.
    • Her bir cümlenin bir öznesi olduğundan ve tüm özel isimlerin büyük harfle yazıldığından emin ol. Ayrıca, tüm özne ve fiillerin birbiriyle uyumlu olduğundan ve tüm paragrafta aynı zaman kalıbını kullandığından emin ol.
    • Emin olmadığın kelimelerin yazımını tekrar kontrol etmek için bir sözlük kullan, sadece doğru olduklarını varsayma.
    • Doğru noktalama işareti kullanımı konusunda paragrafını kontrol et, virgül, iki nokta üst üste ve noktalı virgül gibi işaretleri doğru bağlamda kullandığından emin ol.
  2. 2
    Tutarlılık ve biçim için paragrafını kontrol et. Sadece yazının teknik yönleri üzerinde durmakla kalmayıp, aynı zamanda biçimsel akışın yanı sıra netliğe de ulaşmaya çalışmalısın. Bunu, cümlelerinin uzunluğunu ve biçimini değiştirerek ve geçiş kelimeleri ve çeşitli kelimeler kullanarak yapabilirsin.[2]
    Yapma: uzun sözler ya da “eşanlamlılar sözlüğü bulguları”nı kullanma.
    Yap: aynı kelimeyi defalarca tekrarlamak yerine yazını çeşitlendirmek için çok bilinen eşanlamlı kelimeleri kullan.
    • Yazının bakış açısı, paragraf boyunca ve aslında tüm yazıda tutarlı kalmalıdır. Örneğin, birinci tekil şahıs ile yazıyorsan (ör. “İnanıyorum ki ...”), yarısında edilgen yapıya (“İnanılıyor ki…”) geçmemelisin.
    • Bununla birlikte, her bir cümleye “Bence ...” veya “İddia ediyorum ki ...” gibi kalıplarla başlamaktan kaçınmalısın. Cümlelerinin formatını değiştirmeye çalış, çünkü bu, paragrafı okuyucu için daha ilginç hale getirecek ve daha doğal akmasına yardımcı olacaktır.
    • Yeni başlayan yazarlar için, maksadını açıkça ifade eden kısa ve öz cümlelere bağlı kalmak daha iyidir. Uzun, sarsıcı cümleler çok hızlı bir şekilde anlamsız olabilir veya gramer hatalarına kurban gidebilir bu yüzden bir yazar olarak daha fazla deneyim kazanana kadar bu tarz cümlelerden uzak durmaya çalış.
  3. 3
    Paragrafının tamamlanmış olup olmadığına karar ver. Paragrafı yeniden okuduktan ve herhangi bir dilbilgisi veya biçimsel hataları düzelttikten sonra, tamamlanıp tamamlanmadığını belirlemek için bir daha gözden geçirmen gerekir. Paragrafa tarafsız bir şekilde bakmaya çalış ve konu cümlesini yeterince destekleyip desteklemediğine veya iddialarını desteklemek için birkaç ayrıntıya veya ek kanıtlara ihtiyaç duyup duymadığına karar ver.[3]
    Yapma: yazını bitirmeden önce küçük düzenlemeler yapma.
    Yap: devam etmeden önce maksadının son derece açık olduğundan emin ol.
    • Konu başlığının ana iddiasının paragrafının geri kalanıyla yeterince desteklendiği ve iyi geliştirildiğini düşünüyorsan, paragrafın büyük olasılıkla tamamlanmış olur. Bununla birlikte, konunun önemli bir yönü keşfedilmemiş veya açıklanamayan kısmı kalmışsa veya paragraf üç cümleden daha kısa ise, muhtemelen biraz daha fazla üzerinde çalışmalısın.[3]
    • Öte yandan, paragrafının çok uzun olduğuna ve gereksiz veya yüzeysel içerikli olduğuna karar verebilirsin. Bu durumda, paragrafı yalnızca en alakalı bilgileri içerecek şekilde düzenlemelisin.
    • Tüm içeriğin senin için gerekli olduğunu düşünüyorsan, ancak paragraf hala çok uzunsa, bunu daha küçük, daha belirgin birkaç paragrafa ayırmayı düşünmelisin.
    Reklam

İpuçları

  • Bir paragraf şunları içermeli:
    • Konu cümlesi
    • Destekleyici cümle(ler)
    • Sonuç cümlesi
  • Okurken, paragrafların nasıl bölünmüş olduğuna dikkat et. Bir paragrafın deneyimle ne olduğunu öğrenirsen, yazıyı uygun parçalara bölebilirsin.
  • Bir paragrafın ne kadar uzun olması gerektiğine dair çok sıkı kurallar yoktur. Buna karşılık, paragrafta doğal aralıklar olduğundan emin ol. Her paragraf bir ana fikir içermeli ve yazılan her şey onu desteklemelidir.
  • Yeni bir paragrafa başlamadan önce her zaman satır girintisi ile başla. Türkçe yazım için girinti standardı 25 cm’dir.
  • İmla ve dilbilgisi hataları çok iyi planlanmış yazıları bile gözden düşürebilir. Bir yazım denetleyicisi kullan ya da herhangi bir şeyden emin değilsen birisinden yazdıklarını okumasını iste.
  • Eğer bir konuşma metni yazıyorsan, her bir kişi konuştuğunda yeni bir paragrafa başla.
  • İyi yazmanın sırrı şunları sağlamakta:
    • Teklik: Anlatılacak tek bir fikir ve konuya sahip olmak.
    • Düzen: Cümlelerini sıralama şeklin okuyucunun yazını daha iyi anlamasına yardım eder.
    • Tutarlılık: Yazını anlaşılabilir kılan kalite. Cümlelerin birbirleriyle bağlantılı olması gerekir.
    • Tamlık: Bir paragrafta kullanılan tüm cümleler eksiksiz bir mesaj iletmelidir.
  • Yazını amacına göre ayarla. Farklı durumlar ve farklı iklimler için farklı kıyafetler giydiğin gibi, amacına uygun bir tarzda yazmalısın.
  • Paragrafına konu ve yönlendirici fikirleri içeren iyi, net ve basit bir konu cümlesiyle başlamalısın.

Reklam

Uyarılar

  • Yazdığın yazı okul ödevi için ise son dakikaya kadar bekleme. Her paragrafı planlamak ve yazmak için kendine bolca zaman ver. Ödevin sonuç itibariyle çok daha yüksek kalitede olacaktır.
Reklam

Bu wikiHow makalesi hakkında

İngilizce Doktorası
Megan Morgan, PhD bu makalenin ortak yazarıdır. Megan Morgan Georgia Üniversitesi Halkla İlişkiler ve Uluslararası İlişkiler alanında Lisansüstü Programı Akademik Danışmanı’dır. İngilizce alanındaki Doktorasını 2015 yılında Georgia Üniversitesi’nden almıştır.
Kategoriler: Eğitim ve İletişim
Bu sayfaya 16.035 defa erişilmiş.

Bu makale işine yaradı mı?

Reklam