Nasıl Daha Az Yargılayıcı Olunur?

Ortak yazar: Klare Heston, LICSW

Bu Makalede:Bakış Açını DeğiştirmekUfkunu GenişletmekAçık Fikirli Olmak18 Referans

Yargılayıcı olduğunu bilmeden yargılayıcı olmak kolaydır. Mesela, herkesin nasıl görünmesi, nasıl düşünmesi ve nasıl hareket etmesini bildiğini düşünebilirsin. Her şeyi çözdüğünü düşünmek sana sıkça bir rahatlık hissi getirebilir; ancak yargılayıcı olmak senin yeni arkadaşlar edinmeni ve yeni şeyler denemeni engelleyebilir. Neyse ki bakış açını değiştirerek, ufkunu genişleterek ve açık fikirli olarak daha az yargılayıcı olmayı öğrenebilirsin.

1
Bakış Açını Değiştirmek

  1. 1
    Olumlu düşünmeyi benimse. Olumsuz bir zihniyet yargılayıcı düşünmeye neden olabilir. Her durumun olumsuz yönlerinden ziyade olumlu yönlerini görmeyi dene. Kendini olumsuz şeyler düşünürken bulursan bu düşüncelere meydan oku. Ardından, olumlu bir şey bulabilmek için kendini zorla.[1]
    • Olumlu olurken gerçekçi olmaya devam edebilirsin. Olumsuz yönleri görmezden gelmek zorunda değilsin, yalnızca onlara özel olarak odaklanma.
    • Kötü günler geçirebilirsin, sorun değil. Kötü ve olumsuz hissettiğin günlerde kendini affet.
    • Olumlu bir tutum sergilemek hayatını birçok açıdan iyileştirebilir!
  2. 2
    İnsanların tek bir davranışını onların kişilikleri ile bütünleştirme. İnsanlar bazen sana iğrenç gelen davranışlar sergileyebilir; birinin öğle yemeği parasını çalmak veya sıraya kaynak yapmak gibi. Yaptıkları yanlış olsa bile onları tek bir davranışlarına göre yargılamamak önemlidir. Muhtemelen senin henüz görmediğin, olumlu nitelikleri vardır.[2]
    • O anda sergiledikleri davranışların anlamadığın bir durumdan kaynaklanmış olabileceğini düşün. Örneğin; öğle yemeği parasını iki gündür yemek yemedikleri için çalmış olabilirler.
  3. 3
    Yargılamaya başladığını fark et. İnsanlar hakkında ne zaman ve nasıl düşündüğünü belirleyerek yargılarını baltala. Kendini birisi hakkında eleştirel düşünürken bulduğunda bu düşüncelerin sana veya onlara ne gibi bir faydası olacağını kendine sor. Ardından, bunun yerine bir iltifatta bulun.[3]
    • Örneğin; kendini “Şu kızın biraz kilo vermesi lazım” diye düşünürken bulabilirsin. Bu düşünceye, bunun seni neden ilgilendirdiğini kendine sorarak meydan oku. Ardından fark ettiğin güzel bir şey söyle; “Güzel bir gülümsemen var!” gibi.
  4. 4
    Kendini bir başkasının yerine koy. Her insan farklı kabiliyetler, yetenekler, kişilikler ve yaşam deneyimleri ile eşsiz bir bireydir. Ek olarak, insanlar büyüdükleri yer, nasıl muamele gördükleri ve yaşam şartları da dâhil olmak üzere yetişme tarzlarına göre şekillenirler. İnsanları tanıdıkça kendini benzer bir konumda hayal et. Sen aynı seçimleri yapmamış olsan bile onların kendi kararlarını verme haklarının olduğunu kabul et.[4]
    • Örneğin; çok muhtaç olduğunu düşündüğün bir kişi destekleyici bir ebeveyni olmadan büyümüş olabilir. Aynı şekilde akademik olarak kendini yeterince adamamış olduğuna inandığın bir kişi de ailesini geçindirmek için para kazanmaya öncelik vermiş olabilir.
  5. 5
    Ortak bir nokta bul. Her ne zaman kendini senden farklı olan birini eleştirmek ister halde bulursan farklılıklardan ziyade ortak noktalar ara. Hepimizin bir ortak noktası var; çünkü hepimiz insanız! Bu, onları yargılamayla karartılmış bir bakış açısından ziyade olumlu bir bakış açısından görmene yardımcı olur.[5]
    • Her ikinizin de konuşabileceği ve ilgili olduğu bir şey bulana kadar rastgele birkaç konu aç. Bu, insanların senden çok da farklı olmadığını anlamana yardımcı olur.
  6. 6
    Sahip oldukların için minnettar ol. Hayatındaki iyi şeylerin değerini bil; özellikle de hayatta şimdi bulunduğun yere gelmene yardımcı olanların. Arkadaşlarını, aileni, sağlığını, fırsatları, ilişkileri ve büyüme şeklini kutla. Herkesin senin sahip olduğun avantajlara sahip olmadığını fark et; bu yüzden onları farklı yaşadıkları için yargılamak adil değildir.
    • Birisi hakkında olumsuz bir şey söylemek istediğinde derin bir nefes al. Bunun yerine hayatında sahip olduğun tüm şansı onlar için dile.
  7. 7
    Merhametli ol. Merhametli olmak yargılayıcı olmanın tam tersidir. İnsanları yargılamak ve onlar hakkında kötü düşünmek yerine bir kişiyle empati kur ve o kişinin ne düşündüğünü veya ne hissettiğini hayal etmeye çalış. İnsanlar hakkında kötü şeyler düşünmeyi bırakıp onlar için en iyisini istemek kolay olmayacaktır; ancak bu geçişi yapmak mümkündür. İnsanlar için en kötüsünü istemek yerine onlara istediğini vermeye ve onlara yardımcı olmayı istemeye odaklan.[6]
    • Merhamet ayrıca mutluluğun da bir anahtarıdır. Daha merhametli bir insan olmak istiyorsan, o halde insanlara ve dünyaya karşı olumlu hisler beslemen gerekir.

2
Ufkunu Genişletmek

  1. 1
    Meraklı ol. Merak, yargılayıcı tutumun üstesinden gelmek için harika bir araçtır. Normalde yargılayıcı şeyler düşüneceğin zaman, bunun yerine anlamadığın bir şey hakkındaki merakını keşfet. Yanlış veya farklı bir şey yerine olasılığı görmene izin ver.[7]
    • Örneğin; öğle yemeği tezgâhında birisinin sıraya kaynak yaptığını görebilirsin. Onları kaba biri olarak yargılamak yerine acele bir randevuları veya bir sağlık problemleri olup olamayacağını düşün.
  2. 2
    Konfor alanından çık. Aktif olarak, normalde yaptığın şeylerden farklı olan yeni deneyimler ara. Bu başta korkutucu gelebilir; ancak çok eğlenceli de olabilir! Yeni şeyler denerken birkaç arkadaşını sana katılmaları için davet et.[8] İşte konfor alanından çıkmanın birkaç yolu:
    • İşe gitmek için farklı bir ulaşım yolu kullan.
    • Hiç tatmadığın bir mutfağı dene.
    • Altyazılı bir film izle.
    • Kendi inanç sisteminin dışında bir dini törene git.
    • Seni korkutan bir şey yap. Yüksek bir binanın en üstünde dur, dağa tırmanmaya git veya çiğ balık ye.
  3. 3
    Farklı bir grup insanla takıl. Senden birçok şekilde farklı olan insanlarla takılmak için çabalamak açık fikirli olmana yardımcı olabilir. Arkadaşların ister ırkları, kültürleri, dinleri, ilgi alanları, sınıfları, fikirleri, hobileri, kariyerleri ister başka bir sebepten farklı olsunlar; çeşitli geçmişleri ve çeşitli bakış açıları olan insanların etrafında olmak sana dünyada var olan tüm fikirleri daha iyi algılamanda yardımcı olabilir.
    • Çeşitli geçmişleri olan arkadaşlar edinmek zorunda değilsin; ancak seninle tamamen aynı olmayan daha fazla insan tanımak için çabalamalısın. Seni yalnızca deneyim büyütür.
    • Her zaman hiçbir ortak noktan olmadığını düşündüğün biriyle arkadaş olmak sana daha anlayışlı ve açık fikirli olmanda yardımcı olabilir.
    • Seni davet etmek isterlerse, arkadaşlarına onlarla birlikte etkinliklere katılmakla ilgilendiğini söyle. “Ailenin Japonya’dan buraya taşınmış olması çok güzel. Japon kültürüne çok ilgim var; bu yüzden halka açık etkinlikler olduğu zaman bana haber verirsen çok sevinirim.” diyebilirsin.
  4. 4
    Sana normalde çekici gelmeyecek bir etkinliğe katıl. Normalde sıkıcı, aptalca veya ezikçe olduğunu düşüneceğin bir etkinlik seç. Gidip etkinliğe katılmak için kendini zorla. Yeni bir şey öğrenmeye çalış! Bunu bir kez yapman daha fazla farklı insan tanımanı, farklı bakış açılarını anlamanı ve gelecekte açık fikirli olmanı sağlayacak bir şey yapma ihtimalini artırır.[9]
    • Örneğin; bir şiir okuma etkinliğine, salsa dansı sınıfına veya bir siyasi mitinge katıl.
    • Oradaki diğer insanlarla konuş ve onları tanımaya çalış. Onları yargılamak istediğini hissedersen, özellikle de sen normalde onların ortamının bir parçası olmadığın için, onlar seni yargılasa nasıl hissederdin diye düşün.
  5. 5
    Mümkün olduğu kadar seyahat et. Seyahat etmek ufkunu genişletir ve dünyada diğer insanların nasıl yaşadığını sana gösterir. Eğer çok paran yoksa yakın bir şehre veya hafta sonunda yakın bir ülkeye gidebilirsin. Önemli olan, hayatını yaşamanın sonsuz yolu olduğunu ve hiç kimsenin söylediği veya yaptığı bir şeyde haklı olmadığını görmendir.[10]
    • Seyahat ederken pansiyonlarda kalarak tasarruf edebilirsin.
    • Yılda en az bir kez seyahat etme hedefi koy. Bu seni konfor alanından çıkarır ve çeşitli insanlara maruz kalmanı sağlar.
    • Seyahatle ilgili bir şeyler okumayı da deneyebilirsin. Uzak bir yer hakkında bir seyahat kitabı al ve okumaya dal. Bunu, o yerde çekilmiş bir film izleyerek ilerlet.
  6. 6
    Bir arkadaşının ailesiyle bir gün geçir. Bu, diğer ailelerin senin ailenden tamamen farklı biçimlerde işlediğini görmene yardımcı olur. Birçok şeyi aynı yapsanız da muhtemelen farklılıklarınız vardır. Bu sorun değildir![11]
    • Arkadaşından seni kültürel bir aktivite veya dini tören gibi özel bir etkinliğe katmasını iste. Ancak, bundan rahatsızlık duyuyorlarsa onları seni aralarına almaları için zorlama.
  7. 7
    Tanıştığın her kişiden bir şey öğren. Tanıştığın her kişi hayatın için bir değer sunar; çünkü hepsi öğrenebileceğin derslerle gelir. İster bir bilgi, bir yetenek ister kendin hakkında bir ders olsun; her bir kişinin sana ne öğretmesi gerektiğini kendine sor.
    • Örneğin; başka bir kültürden olan bir kişi kendi yöntemleri hakkında bilgileri seninle paylaşabilir. Aynı şekilde, sanata kabiliyeti olan bir kişi de sana yeni bir yetenek gösterebilir.
    • Karşılık ver ve sen de kendinden bir şey paylaş. Açılan ve paylaşan taraf ilk sen ol.
  8. 8
    Bir sürü soru sor. Bu, insanları ve nereden geldiklerini anlamanda sana yardımcı olur. Ayrıca farklı geçmişlere, kültürlere ve teamüllere yönelik anlayışını geliştirmende yardım eder.[12]
    • Bir kişiyi gerçekten tanımak istiyorsan geldikleri yer hakkında daha fazla bilgi edinmen gerekir. Şöyle sorular sorabilirsin: Kardeşin var mı? Nerelisin? Ne okuyorsun? Geçimini nasıl sağlıyorsun? Hafta sonunda ne yapmayı seversin?
    • Karşındaki kişiyi sorularını cevaplaması için zorlama. Ancak, onlara ilgi göstermek açılmalarını sağlayabilir.

3
Açık Fikirli Olmak

  1. 1
    Haklı olma bağımlılığını bırak. Her insanın dünyanın nasıl işlemesi gerektiğiyle alakalı kendi fikirleri vardır ve bu fikirler çoğu kez çatışır. Eğitime dayalı bir bilgiye göre hareket ediyor ol ya da olma, değerlerin bakış açını yine de şekillendirir. Başkaları da benzer bir durumdadır; bu yüzden seninle aynı fikirde olmayabileceklerini kabullen.[13]
    • Gelecek sefer bir tartışmaya girdiğinde, karşındaki kişinin de geçerli bir fikri olabileceğini unutma.
    • Bakış açını insanların fikirlerini değiştirmeye çalışmadan paylaşmaya odaklan.
    • Çoğu durumun karmaşık olduğunu ve neyin "doğru" neyin "yanlış" olduğuna göre yargılanamayacağını unutma; neyin ne olduğu bilinmez.
  2. 2
    Kendi düşüncelerini yarat. Bir kişi, bir kültür vs. hakkında duyduğun dedikoduyu ve olumsuz bilgiyi bir kenara bırak. Belli bir kişi veya grup hakkında bir karar vermeden önce varsayımlara meydan oku. Yalanların sana hükmetmesine izin verme.[14]
    • İnsanların dedikodu veya olumsuz düşünceler paylaşmak için güdülere sahip olduklarını unutma. Örneğin; bir kişi birisi hakkında kıskançlık yüzünden kötü konuşabilir veya insanlar yabancı bir kavram hakkındaki endişelerini korktukları için paylaşabilirler.
    • Senin hakkında dedikodular yayıldığı zamanları düşün. İnsanların seni buna göre yargılamalarını ister miydin?
  3. 3
    İnsanları görünüşlerine göre yargılama. İnsanların genelde kendilerini ifade edecek şekilde giyindikleri doğru olsa da bu, görünüşlerinin bir kişi hakkında bilmen gereken her şeyi anlatabileceği anlamına gelmez. Aynı şekilde, aynı yaşam tarzlarına sahip tamamen farklı insanlar var.[15]
    • Örneğin; bir sürü dövmesi ve piercing’i olan birisinin profesyonel bir işi olamayacağını varsayma.
    • Gelecek sefer dışarı çıktığında kendini aynada incele. İnsanlar senin hakkında o günkü görünüşüne göre ne düşünürlerdi? Ne kadar haklı veya haksız olabilirlerdi?
  4. 4
    İnsanları etiketlemeyi bırak. Etiketler bir kişinin tüm hikâyesini anlatmaz. Aslına bakılırsa onlara karşı bakış açını sınırlar. Her kişiyi bir birey olarak görmeye çalış. Bir insanın görünüşünün veya takıldığı insanların ardını görmeyi öğren ve sonuçlara varmadan önce o kişinin bireysel hikâyesini anlamaya odaklan.
    • Örneğin; insanlardan Gotikler, İnekler vs. şeklinde bahsetme.
  5. 5
    İnsanlar hakkında yargıda bulunmaktan kaçın. İnsanlara, zaten bildiğini varsaymak yerine kim olduklarını sana söylemelerine izin ver. Tanıştığın her bir kişinin yalnızca küçük bir tarafını görürsün ve seni yargılayıcı olarak algılarlarsa gördüğün bu taraf çok küçük olacaktır. Bir kişi hakkındaki algılarının onları daha iyi tanıdıkça değişmesine izin ver.[16]
    • İnsanları kendi şartlarında kabul et.
    • Bir kişinin seni beş dakikalık bir konuşmanıza göre yargılaması adil olur muydu? Bir kişi bu kadar kısa bir sürede senin hakkında ne kadar şey öğrenebilirdi?
  6. 6
    İnsanlara bir şans daha ver. Bazen insanlar seni sinirlendirecektir; ama onlar hakkında en kötü varsayımlarda bulunma. Senin de en iyi yanlarını göstermediğin günler olmuştur. İnsanlar hakkında iyi düşün ve kötü düşünceleri uzak tut.[17]
    • Örneğin; tanıştığınız zaman kişi kötü bir gün geçiriyor olabilir. Aynı şekilde, utangaç insanlar da başta mesafeli veya kendini beğenmiş görünebilir.
  7. 7
    Başkalarının dedikodusunu yapma. Dedikodu kötü niyetler yayar ve insanları gerçek hikâyeyi bilmeden birbirleri hakkında yargılarda bulunmaya iter. Ayrıca dedikoducu olarak ün salarsan insanlar sana başka insanlar hakkındaki ilgi çekici bilgiler için gelmekten hoşlanırlar; ama sana gerçekten güvenemezler.[18]
    • Gelecek sefer birisi hakkında kötü bir şey söylemek için ağzını açtığında, sözünü yut ve olumlu bir şey söyle. "Annie’nin dün gece Jason ile takıldığını duydun mu?" demek yerine "Annie’nin harika bir sanatçı olduğunu biliyor muydun? Bir ara çizimlerinden birini görmelisin!" de. İyi düşünceler yayarak ne kadar daha iyi hissedeceğini düşün.

İpuçları

  • Herkesin farklı olduğunu ve bunun dünyayı daha ilginç kıldığını unutma!

Uyarılar

  • Kendi hayatını yaşamaya odaklan; başka birininkini dikte etmeye değil.
  • Yargılayıcı olmak birinin kalbini çok kırabilir; aynı senin kalbini kıracağı gibi.

Referans

  1. https://www.mayoclinic.org/healthy-lifestyle/stress-management/in-depth/positive-thinking/art-20043950
  2. https://www.psychologytoday.com/us/blog/theory-knowledge/201305/making-judgments-and-being-judgmental
  3. https://psychcentral.com/blog/i-cant-believe-they-did-that-taming-judgmental-tendencies/
  4. https://www.psychologytoday.com/us/blog/theory-knowledge/201305/making-judgments-and-being-judgmental
  5. https://www.psychologytoday.com/us/blog/lead-positive/201404/commonality-vs-common-ground-whats-the-difference
  6. https://www.psychologytoday.com/us/blog/theory-knowledge/201305/making-judgments-and-being-judgmental
  7. https://healthypsych.com/psychology-tools-more-curiosity-less-judgment/
  8. https://www.betterhelp.com/advice/general/why-and-how-we-define-judgmental-affects-how-we-experience-our-world/
  9. https://www.betterhelp.com/advice/general/why-and-how-we-define-judgmental-affects-how-we-experience-our-world/
göster daha... (9)

Makale Bilgisi

Klare Heston, LICSW bu makalenin ortak yazarıdır. Klare Heston Ohio’da Klinik Sosyal Hizmet Görevlisi’dir. Sosyal Çalışmalar alanındaki Yüksek Lisana derecesini Virginia Commonwealth Üniversitesi’nden 1983 yılında almıştır.

Kategoriler: Sağlık

Diğer dillerde:

English: Be Less Judgmental, Español: ser una persona menos prejuiciosa, Italiano: Smettere di Giudicare, Français: être moins critique, 中文: 不要那么有批判性, Русский: научиться не критиковать, Português: Ser Uma Pessoa Menos Crítica, Bahasa Indonesia: Mengurangi Sikap Menghakimi Orang Lain, Deutsch: Weniger urteilen, ไทย: ตัดสินคนอื่นให้น้อยลง, العربية: التوقف عن إصدار الأحكام على الآخرين, 日本語: 批判的にならない, Tiếng Việt: Bớt phán xét, Nederlands: Minder veroordelend zijn, हिन्दी: लोगों के बारे में धारणा बनाने (जजमेंटल बनने) से बचें (Be Less Judgmental), 한국어: 덜 비판적이 되는 방법

Bu sayfaya 141 defa erişilmiş.
Bu makale işine yaradı mı?