Isırgan Otu Isırığı Nasıl Tedavi Edilir?

Ortak yazar: Laura Marusinec, MD

Bu Makalede:O Bölgeyi TemizlemekRahatlama Sağlayacak Önlemler AlmakNe Zaman Tıbbi Yardım Alman Gerektiğini Bilmek

Isırgan otu neredeyse tüm dünyada bulunan bir bitkidir. Çok yıllık (uzun ömürlü) bir bitki kabul edilir çünkü bitkisel özellikleri vardır ve aynı bölgelerde yıllarca tekrar çıkar. Yaprakları ve gövdesi kırılgan, içi boş, tüy benzeri yapılarla kaplıdır. Can yakan bu tüyler, cildine dokundukları zaman hipodermik iğne gibi davranır. Bu boş tüplerin içindeki kimyasallar rahatsız edici bir yanma hissine ve döküntülere neden olur. Bitkinin yol açtığı batma ve döküntü, acı verse de tedavi edilebilir.

Kısım 1
O Bölgeyi Temizlemek

  1. 1
    İlk başta oraya dokunmaktan kaçın. Mümkünse, etkilenen bölgeye 10 dakika boyunca dokunma ya da orayı ovuşturma. Dokunmadan üzerine temiz su dök. İlk birkaç dakika yoğun bir acı olsa da dokunmaktan ya da ovuşturmaktan kaçınarak acının günlerce devam etmesine engel olabilirsin.[1]
    • Bitkideki kimyasal tahriş ediciler, cildin yüzeyinde kuruyabilir ama bunlar sabun ve suyla temizlenebilir. İlk başta ovuşturmaktan ya da dokunmaktan kaçınarak, acı veren tepkinin daha uzun, hatta muhtemelen günlerce sürmesine neden olabilecek kimyasalları cildinin içine itmemiş olursun.[2]
    • Bitkinin salgıladığı kimyasallar arasında asetilkolin, histamin, serotonin, moroidin, lökotrienler ve muhtemelen formik asit vardır.[3]
  2. 2
    Sabun ve su kullan. Sabun ve su, cildin etkilenen yerlerini temizler, bitkinin salgıladığı ve ağrıya, şişmeye, kızarıklığa ve kaşıntıya neden olan kimyasalları yok eder. Çoğu durumda, etkilenen yer yıkanınca ağrı ya tamamen geçer ya da büyük ölçüde azalır.[4]
  3. 3
    Temiz bir bez kullan. Yakınında sabun ya da su yoksa daha iyi temizlenene kadar temiz bir bezle kirleri ve bitki kalıntılarını nazikçe sil.[5]
  4. 4
    Bantla sar. Etkilenen yere tamir bandı gibi güçlü bir bandı hafifçe yapıştır, sonra da çek. Bu, ciltte kalan lifler varsa onların alınmasına yardım edebilir.[6]
  5. 5
    Bir tüy alıcı ağda ürününü dene. Bant, ciltteki tüm istenmeyen bitki kalıntılarını almadıysa ağda kullanmayı deneyebilirsin.[7]
    • Bir kat ağda sür, 5 dakika kurumasını bekle, sonra da bitki kalıntısını da onunla birlikte alarak ağda katmanını nazikçe kaldır.[8]

Kısım 2
Rahatlama Sağlayacak Önlemler Almak

  1. 1
    Ne beklemen gerektiğini bil. Yanma, acı ve kaşıntı oldukça yoğundur. Bu belirtilerin süresi kişiden kişiye değişir ve etkilenen yeri ilk başta tam tarif edildiği gibi temizlemek için yapılanlara göre değişir.
    • Döküntü kurdeşene benzer, kabarıktır ve beyaz su toplamaları vardır. Tüm bölge şişmiş, yangılı ve kızarık görünebilir.
  2. 2
    Başka bitkilerin yapraklarını kullan. Labada ya da kına çiçeği yapraklarının suyunu sürmenin faydası olabilir. Bu bitkiler ısırgan otuyla aynı yerlerde yetişir. İki bitkiden birini bul ve sularını çıkarmak için birkaç yaprağı ez. Ezilen yaprakları etkilenen yere sür.[9]
    • Bu durumu tedavi etmek için bitkilerin kullanılmasının arkasındaki gerçek bilimsel bilgi çok kısıtlıdır. Ama, ısırgan otu ısırığı yüzyıllardır yaygın olarak bu şekilde tedavi edilmektedir.[10]
    • Labada bitkisi yaygın olarak ısırgan otuyla aynı yerlerde yetişir. Bu bitki, yaklaşık 50 cm ila 130 cm uzunluğundadır ve yaprakları yaklaşık 40 cm’ye kadar büyüyebilir. Yaprakları, kocaman, oval, yuvarlak uçlu ve kenarları dalgalıdır. Alttaki yaprakların kökleri kırmızımsıdır.[11]
    • Kına çiçeği, cam güzeliyle aynı bitkidir. Bu bitkiler, ısırgan otuyla karşılaşabileceğin yerlerde doğal olarak yetişir. Kına çiçeğinin yaprağındaki ve kökündeki suda bulunan kimyasal içeriğin ısırgan otunun ısırığını tedavi etmekte etkili olduğu söyleniyor.[12]
  3. 3
    Kaşımaktan kaçın. Etkilenen yerlerde oldukça güçlü bir kaşıntı olabilir ama kaşımamaya çalış. Kaşımak, buraları daha fazla tahriş edebilir, muhtemelen deriyi yırtabilir ve belirtilerin sürmesine neden olur.[13]
    • Küçük çocuklar için, kaşımalarına engel olmak için ellerine yumuşak eldivenler ya da tek parmaklı eldivenler takman iyi olabilir. Tırnaklarını da kısa tut.
  4. 4
    Soğuk kompres yap. Biraz rahatlama sağlamak için etkilenen bölgeyi soğuk kompreslerle kapalı tut. Kompresin soğuk olması, kızarıklığı ve rahatsızlık hissini azaltmaya yardım edebilir.
  5. 5
    Karbonattan macun yapıp sür. Sadece karbonat ve su kullanarak, macun yapıp döküntüye sür. Macunun için soğuk su kullan. Macun, kaşıntıyı, iltihabı ve yanma hissini biraz hafifletebilir.
    • Daha fazla tahriş olmasını engellemek için tedavileri etkilenen bölgeye hafifçe dokunarak yap.
  6. 6
    Aloe vera kullan. Gerçek aloe vera bitkisinin yaprağındaki suyu sür ya da yüksek yoğunlukta aloe vera içeren bir ticari ürün kullan. Aloe vera kullanmak, kızaran ve iltihaplı yerleri kontrol altına almaya yardımcı olabilir ve yanma hissini azaltır.[14]
  7. 7
    Yüksek sıcaklıklardan uzak dur. Soğuk suda banyo yap ya da duş al ve oraya sıcak bir şey sürmekten kaçın. Soğukluk, daha rahatlatıcıdır ve kızarıklığı ve iltihabı azaltmaya yardım eder.[15]
  8. 8
    Reçetesiz ürünler kullan. Hidrokortizon içeren topikal kremler, merhemler ya da losyonlar kızarıklığı azaltmaya ve kaşıntıyı durdurmaya yardımcı olabilir.
    • Döküntüyü tedavi etmek için hidrokortizon içeren topikal ürünler kullan. Ambalajdaki talimatlara uy. Cilt, ısırgan otuna doğrudan temas edip yaralandığı için kızarık, kaşıntılı ve iltihaplı döküntü devam edebilir.[16]
    • Kalamin ya da Caladryl® losyon, rahatlatıcı bir his verebilir ve kaşıntıyı ve yanmayı azaltabilir.
    • Ağızdan alınan reçetesiz antihistaminikler de vücudunda meydana gelen reaksiyonu gidermeye yardım edebilir. Mevcut ürünler arasında setirizin, yani Zyrtec®, loratadin, yani Claritin® ve difenhidramin, yani Benadryl® bulunur.
    • Antibiyotikli kremler ya da merhemler sür. Enfeksiyon önleyici maddelerin bir karışımını içeren reçetesiz ürünler mevcuttur. Antibiyotikli kremi ya da merhemi doğrudan etkilenen yerlere sür. Ürünün soğukluğunun rahatlatıcı bir etkisi olacaktır ve kremin ya da merhemin aktif özellikleri enfeksiyonu önlemeye yardımcı olabilir.[17]
    • Kontrendikasyonun olmadığı sürece reçetesiz bir ağrı kesici alabilirsin.

Kısım 3
Ne Zaman Tıbbi Yardım Alman Gerektiğini Bilmek

  1. 1
    Alerjik belirtiler gelişirse hemen tıbbi yardım al. Nadir durumlarda, kişinin bu bitkiye ya da salgıladığı kimyasallara alerjisi olabilir. Alerjik reaksiyonlar hayatı tehdit edebilir. Acil tıbbi tedavi gereklidir.
  2. 2
    Alerjik bir reaksiyonu fark et. Alerjik reaksiyonun aşağıdaki belirtilerinden birini görürsen 112’yi ara ya da hemen acil servise git:
    • Nefes almada güçlük, hırıltı ya da boğazın daralıyormuş gibi hissetmek.
    • Göğsünde, nefes almayı güçleştiren bir sıkışma hissi.
    • Dudakların ya da dilin dâhil ağız bölgende şişme.
    • Etkilenen bölgeden başka yerlerde, hatta tüm vücutta döküntü.
    • Mide rahatsızlığı, kramp, kusma ya da ishal bazen alerjik bir reaksiyonun bir parçası olabilir.
  3. 3
    Küçük bir çocuk etkilenmişse çocuk doktoruyla bağlantı kur. Doktor, topikal ilaçlar yazarak ya da küçük çocuklarda görülen belirtileri tedavi etmek için yollar önererek seni yönlendirebilir.
  4. 4
    Belirtilerin şiddetliyse doktorunu ara. Cildinin birçok yeri bitkiye maruz kaldıysa ya da belirtilerin 24 saat içinde iyileşmezse doktorunla konuş. Doktorun, etkilenen yerleri tedavi etmek için güçlü topikal ilaçlar ya da tepkiyi sistemik olarak gidermek için ağızdan alınan güçlü ilaçlar yazabilir.
  5. 5
    Etkilenen yerler enfeksiyon kapmış gibi gözüküyorsa tıbbi yardım al. Etkilenen yerler çizildiyse ya da deri yırtıldıysa enfeksiyon başlaması mümkün.
    • Derinin, dokunduğunda sıcak gelen, irin akan ya da etraftaki yerlerden daha yangılı olan yırtılmış yerleri varsa enfeksiyon gelişiyor olabilir. Bu belirtileri gösteriyorsan ya da ateşin varsa hemen doktorunu ara. Doktorun topikal bir antibiyotikli krem ya da merhem yazabilir ya da ağızdan bir kür antibiyotik almanı isteyebilir.

İpuçları

  • Etkilenen yeri kaşımamaya çalış çünkü bu, tahrişi kötüleştirebilir.
  • Etkilenen yeri acilen temizle ve tedavi et. O bölgedeki rahatsızlık devam ettiği sürece tedavi uygulamaya devam et.
  • Batma hissi, cildinin hassasiyetine bağlı olarak yarım saat ila birkaç gün sürebilir.
  • Çözümlerden biri işe yaramazsa başka birini dene.
  • Belirtilerin şiddetliyse, geniş çaplıysa ve değişiyorsa ya da kötüleşiyorsa doktorunla bağlantı kur. Sağlık uzmanlarının sağlayabileceği değerli yardımı göz ardı etme, özellikle de işin içinde çocuklar varsa.
  • Temiz bir beze sirke döküp etkilenmiş yerlere sürebilirsin.
  • Etkilenen yeri, içine bazı tuzların eklendiği, yıllanmış çaya batırmak acıyı azaltır.
  • Zihnini kaşıntıdan uzaklaştırmak için, sevdiğin bir şeyi düşün; bu, orayı kaşımanı engelleyebilir ve böylece daha hızlı iyileşmesini sağlayabilir.
  • Isırgan otları çoğunlukla nehir kenarlarında ya da nemli bölgelerde yetişir. Isırgan otu seni ısırırsa hemen nehre git ve nehrin dibindeki çamuru alıp etkilenen bölgeye gerekirse iki ya da üç kez sür.
  • Soğuk olan her şeyin faydası olur; koluna dokunmaktan kaçın çünkü tüylerin derinin daha da içine girmesine yol açarsın.

Referanslar

  1. http://wildflowerfinder.org.uk/Flowers/N/Nettle%28Stinging%29/Nettle%28Stinging%29.htm
  2. http://wildflowerfinder.org.uk/Flowers/N/Nettle%28Stinging%29/Nettle%28Stinging%29.htm
  3. http://wildflowerfinder.org.uk/Flowers/N/Nettle%28Stinging%29/Nettle%28Stinging%29.htm
  4. http://www.health.govt.nz/your-health/conditions-and-treatments/accidents-and-injuries/bites-and-stings/stinging-nettles
  5. http://www.health.govt.nz/your-health/conditions-and-treatments/accidents-and-injuries/bites-and-stings/stinging-nettles
  6. http://www.healthychildren.org/English/health-issues/conditions/skin/pages/Splinters-and-Other-Foreign-Bodies-in-the-Skin.aspx
  7. http://www.healthychildren.org/English/health-issues/conditions/skin/pages/Splinters-and-Other-Foreign-Bodies-in-the-Skin.aspx
  8. http://www.healthychildren.org/English/health-issues/conditions/skin/pages/Splinters-and-Other-Foreign-Bodies-in-the-Skin.aspx
  9. http://bioweb.uwlax.edu/bio203/2011/homolka_kail/cure.htm
göster daha... (8)

Makale Bilgisi

Kategoriler: Sağlık

Diğer dillerde:

English: Treat a Sting from a Stinging Nettle, Français: traiter les piqûres d’ortie, Italiano: Trattare le Punture di Ortica, Español: curar el sarpullido causado por la ortiga, Deutsch: Verbrennungen durch Brennesseln behandeln, Português: Tratar uma Queimadura de Urtiga, Русский: успокоить жжение от жгучей крапивы, 中文: 处理荨麻刺伤, Nederlands: Een brandnetelsteek behandelen, Bahasa Indonesia: Mengobati Sengatan Tanaman ''Urtica dioica'', Čeština: Jak ošetřit popálení kopřivou, العربية: علاج اللسعة الناتجة من نبات القرّاص, Tiếng Việt: Trị Lông ngứa từ Cây tầm ma, ไทย: รักษาแผลระคายเคืองจากต้นตำแย, 한국어: 쐐기풀에 찔렸을 때 치료하는 방법, 日本語: イラクサによる怪我の治療

Bu sayfaya 6.040 defa erişilmiş.
Bu makale işine yaradı mı?