Ertelemekten Nasıl Vazgeçilir?

Ortak yazar Trudi Griffin, LPC

Bu Makalede:Bakış Açını DeğiştirmekDikkatini Dağıtan Şeyleri Çevrenden UzaklaştırmakUzun Vadede Ertelemekten Kaçınmak

Müzmin bir erteleme sorunun varsa işleri son dakikaya bırakmanın yarattığı stres ve acıya alışıksın demektir. Bir şeyi başarmayı ya da bir görevi tamamlamayı istesen bile işin daha en başında muhtemelen başlamakla ilgili bir sıkıntı yaşıyor olmalısın! Gelecekte yaşayabileceğin bir erteleme durumundan kaçınmak için yaşam tarzında yapabileceğin değişiklikler olduğu gibi ertelemeyi hemen şimdi bırakmana yardımcı olacak çeşitli stratejiler de vardır. Hızlıca okumaya başla o zaman!

1
Bakış Açını Değiştirmek

  1. 1
    Bir şeyleri ertelediğin için kendini cezalandırmaktan vazgeç. Ne kadar fazla stresli olursan işini tamamlaman da o kadar zor olacaktır. Kendine kızma. Hayatına devam et ve aslında yapman gereken şeye odaklan.[1]
    • Suçluluk ve pişmanlık yorucu duygulardır. O iki bin kelimelik makaleye iki hafta önce başlamadığın için kendine kızarak vakit harcamak, yalnızca seni daha fazla yorgun ve kızgın bir hâle getirir. Bu, büyük ihtimalle işini zamanında tamamlamanı imkânsızlaştırarak seni aşırı stres altına da sokacaktır.
  2. 2
    En önemli işinle 15 dakika uğraş. Çalışacağın saatlerin toplamını düşünmek yerine yalnızca başla. O işi yalnızca 15 dakika boyunca yapmak zorunda olduğunu kendine söyle. Bu, göz korkutma unsurunun üstesinden gelecek ve sen de çalışmayı tekrar bırakmadan önce o işe muhtemelen 15 dakikadan çok daha fazla bir zaman ayıracaksın.[2]
    • 15 dakika bile gözünü korkutuyorsa yalnızca üç dakikalığına bir şey yap.[3]
    • Nefes almak istediğinde iki dakikalık bir ara ver. Sonrasında bir diğer 15 dakikalık çalışma seansını başlat.
  3. 3
    İşleri küçük parçalara böl. Bütün bir makaleyi bitirmeye ya da koca bir haftada bitecek işlerin üstesinden gelmeye kafa yormak bunaltıcı olabilir. Yapman gereken her şeyi büyük bir engel olarak görmek yerine onları minik parçalara böl. En küçük parçadan başlayıp oradan ilerleyebileceksin.[4]
    • Mesela yalnızca düşünmek yerine kendine şunları söyle: “Bu akşam saat onda bu makaleyi bitirmem gerek.” ya da “Makalenin ana başlıklarını ve alt başlıklarını belirleyeceğim, bu başlıklara uygun içerikleri yazacağım ve sonrasında gereken alıntıları arayacağım.”
    • Molaların planlı aralıklarla verildiği pomodoro gibi belirli bir teknik denemeyi düşün.[5]
    • Uzun ve karışık bir yapılacaklar listesi hazırlamaktan kaçın. Bu sana yalnızca başarısızlık getirir. Bunun yerine "Ev", "İş", "Aile" ve "Eğlence" gibi alt başlıklar yarat ve her gün her bir listeden birkaç kalemin üstünü çiz.
  4. 4
    Güne en zor işlerle başla. Sabah kendine bir plan yap ve önce en zor işi seç. Kahvaltını yapıp iyice kendine geldiğin sabahlar çok enerjik olacaksın. Sonrasında hemen listendeki en zor şeyle uğraşmaya başla. Onu tamamladıktan sonra daha iyi hissedeceksin ve sonra günün geri kalan kısmında daha kolay olan birkaç işle devam edebilirsin.
    • En istekli ve dikkatli hissettiğin zamanı bulup gününü ona göre planlarsan zamanını en iyi şekilde kullanmış olursun. Mesela gündüz insanıysan en zorlu işlerini uyandıktan hemen sonra yap. Öte yandan sabahları uyku sersemi olmaya meyilliysen zor bir işe balıklama dalarak dikkatsizlik sonucu hatalar yapma ya da hüsrana uğrama riskini artırmış olursun.
  5. 5
    Motivasyon için kendine cesaret konuşması yap. “İçsel konuşma” kendini sakinleştirmenin, odaklanmanın ve hedeflerine ulaşmanın harika bir yoludur. İsmini zikrederek kendinle konuş. Bunu yapabildiğini (ve yapabileceğini) kendine anlat.[6]
    • Şuna benzer şeyler içeren içsel bir konuşma yap: “Burcu, bu hafta çok zor geçti ve çok yorgunsun, biliyorum. Sen daha önce milyonlarca makale yazdın ve bunun da hakkından geleceksin.”
    • Kendine şöyle sorular da sorabilirsin: “Burcu, bu seni neden kaygılandırıyor? Bunun üstesinden gelebileceğini biliyorsun.”
    • Mümkünse içsel konuşmayı sesli olarak yap. Umuma açık bir yerdeysen bunu zihninden yapman da işe yarayacaktır.
  6. 6
    Kusursuz olanı değil tamamlanmış olanı hedefle. Kusursuz makaleyi, ödevi ya da projeyi hayal etmek seni durduran şey olabilir. Bir şey bitmemişse hiçbir anlam ifade etmez. O yüzden kusursuz sonuç hayalinden (ya da korkundan) vazgeç. Ayrıca henüz var olmayan bir şeyi düzeltemezsin.[7]
  7. 7
    O işi tamamladığında kendine bir ödül verme sözü ver. O işi bitirmek için ihtiyacın olan zamandan, yani izleyen o uzun saatleri muhtemelen ürküyorsun. Onu bitirdiğinde çok sevdiğin herhangi bir şeyle kutlama yapacağını kendine söylemen yeterli. Bu beklentiyi acının üstesinden gelmek için kullan.[8]

2
Dikkatini Dağıtan Şeyleri Çevrenden Uzaklaştırmak

  1. 1
    İşine yarayan bir çalışma alanı seç. İşinin büyük bir kısmını yapacağın yeri bul ve orası dikkatini dağıtmayan en iyi mekânın olsun. Rahatladığın yerden farklı olarak çalışmak için özel bir alana sahip olmak çok önemlidir.
    • Bu mekân kütüphane, kafe, mahallendeki kitapçı ya da ev ofisi olabilir.
  2. 2
    Telefonun dikkat dağıtmasını engellemek için bir uygulama indir. Akıllı telefonlar genelde tüm zamanımızı ve dikkatimizi emen kara deliklerdir. Tabii bunun için de bir uygulama mevcut! Belli bir erteleme sorununa en iyi çözümü bulacağını düşündüğün herhangi bir uygulamayı hemen indir.[9]
    • Hızlı çözümler için AppDetox en iyi seçenektir.
    • Evernote, listeler, notlar, fotoğraflar, ses dosyaları ve web sayfaları eklemeni sağlayarak dijital ajanda görevi görür ve bunları başkalarıyla paylaşmana olanak tanıyarak motive olmana yardımcı olur.
    • Todoist, günlük ve haftalık hedefler belirlemeni ve verimliliğini grafikler üzerinden takip etmeni sağlar.
    • Basit bir zamanlayıcı uygulama, planladığın çalışma süresini ve sonrasında vereceğin mola süresini belirlemek için de kullanılabilir. Zamanlayıcı çalışmaz olduğu zaman hemen işleri yer değiştir ve planına sadık kal.
  3. 3
    İnternette dikkatin dağılmasını önlemek için bir program ya da tarayıcı eklentisi kur. En büyük sorunun sürekli internette gezinmekse internet bağımlılığına çözüm bulacak bir uygulama indir. Hem Windows hem de Mac işletim sistemleri için çeşitli programlar mevcuttur.[10] İraden daha güçlüyse zaman kaybettiren sitelere girmeden önce bir zamanlayıcı ayarla ve çaldığında çalışmaya geri dön.
    • Tüm cihazlara ve işletim sistemlerine uygun olan Freedom’ı dene.
    • Mac’e uyumlu Self-Control uygulamasıyla çalışman gereken saatlerde belirli siteleri engelleyebilirsin. Hem de ücretsiz!
    • Windows’ta Cold Turkey’i tercih et. Ücretsiz bir uygulamadır ama en iyi özelliklere sahip olmak için bir kereye mahsus olarak yaklaşık 20 dolarlık bir ücret ödemen gerekir.
    • Ücretsiz bir uygulama istersen Chrome tarayıcılar için StayFocused ya da Firefox için LeechBlock tercih edilebilir.
  4. 4
    İhtiyaç duyarsan telefonunu bulunduğun mekândan uzak tut. Seni ayartacak bir şeyle aynı mekânda olmaktan dolayı sıkıntı yaşıyorsan telefonu başka bir odada tutarak ya da kapatarak bu sorunu çöz. Bu durum Ipad, Kindle ve hatta bilgisayar gibi diğer cihazlar için de geçerlidir.[11]
    • Aileyle ya da işle ilgili sebeplerden dolayı telefonunu açık tutuyorsan mesaj ve/veya arama dışındaki tüm bildirimlerini kapat.
  5. 5
    Sözsüz müzik dinle. Çoğu insan tamamen sessiz olan bir odada çalışmakta ve odaklanmakta zorlanır. Sözlü müzik dinlersen sözlerin dikkatini dağıtması neredeyse kesindir. Beyaz gürültü makinesi kullanmayı ya da sözsüz müzik dinlemeyi tercih et.[12]

3
Uzun Vadede Ertelemekten Kaçınmak

  1. 1
    Hedeflerini belirlemek için bir yapılacaklar listesi yaz. Tamamlaman gereken tüm işlerin kaydını tut. Liste, tamamlanması aylar, hatta yıllar sürebilecek uzun vadeli hedefler kadar günlük ve haftalık olarak bitirmen gereken kısa vadeli işleri de içermelidir. Bunları yazılı olarak görmek, hedeflerine ulaşman için gereken çeşitli eylemleri planlamana yardımcı olacaktır.[13]
    • Bu listeyi kâğıda dök. Alışverişten doğum günü kutlamalarına kadar tüm diğer listelerin için telefonunu kullanıyor olsan bile bu listeyi orada tutma. Yapman gerekenleri yazmak, onları nasıl bitireceğini düşünmen açısından kilit bir rol oynar.
  2. 2
    Belirlenmiş teslim tarihleri olan farklı hedefleri öncelik sırasına koy. Zamanını programlamak için bir ajanda kullan. Kısa vadeli işlerini ve her birinin teslim tarihini günlük ya da haftalık listelerine yaz. Uzun vadeli hedefleri aylık kayıtların içinde listeleyerek teslim tarihlerini belirle.[14]
    • Ajandana bitirmen gereken her şeyi dâhil et. Mesela cuma günü son biyoloji projenin son teslim tarihi olabilir. Onu bitirmek için en az üç geceyi ayır. Ayrıca tatile çıkmadan önce eczaneye gidip yeni bir diş fırçası ve vitamin takviyeleri almak zorundasındır. Bunu perşembe gecesi yap. Bir ay sonra da yabancı dil sınavına gireceksen bu hafta en az üç saatini kelime bilgisi çalışmaya ayır.
    • İşlerini etkili bir şekilde öncelik sırasına koymak için “Eisenhower Kutusu” gibi bir strateji kullanmayı dene. Bu stratejide yapmak zorunda olduğun her şeyi temel olarak şu dört kategoriye ayırırsın: Acilen yapılması gereken işler, sonra yapılabilecek (ya da tekrar programlanabilecek) işler, başka birine devredilebilecek işler ve önemli olmayan, iptal edilebilecek işler. Bu stratejinin güçlü yönü, hem belirli bir günde hem de haftalar, aylar süren, daha uzun sürede tamamlamak zorunda olduğun işler açısından gerçekten işe yaramasıdır. [15]
  3. 3
    Tek seferde tek bir hedefe odaklanmak için birden fazla işi aynı zamanda yapmaktan kaçın. Aynı anda birden fazla iş yapmak çok şey başarıyormuşsun gibi hissetmeni sağlayabilir ama işleri hızlı ve verimli bir şekilde bitirmeni engeller. Dikkatini tek seferde tek bir hedefin üzerinde tut ve ona ulaşmak için elinden geleni yap. Bu, yoğun programının yükü altında ezilmemene de yardımcı olacaktır.[16]
  4. 4
    Seni denetleyecek bir arkadaş bul. Yalnızken dikkatini dağıtan şeylerden uzak durmak ve işini zamanında yapmak zordur. Neyse ki (ya da maalesef) herkes erteleme sorunuyla mücadele etmektedir. Bir arkadaşına ya da ailenden birine birbirinizin çalışma alışkanlıklarını ya da tamamlanan işlerini kontrol etmek için yardımlaşma teklifinde bulun.
    • Hedeflerine ulaştığında hem kendini hem de arkadaşını ödüllendirmek için birlikte dışarıda eğlenme planı yapabilirsin. Ertelemeye devam edersen bu planları küçük bir ceza olarak iptal et.

İpuçları

  • Erteleme sorununla alakalı olarak kaygı bozukluğundan ya da depresyondan muzdaripsen meseleyi arkadaşlarınla ve ailenle konuş. Yardım istemekten zarar gelmez. Doktorunla ya da bir terapistle görüşmeyi de düşünmelisin.
  • Sorun olan şey ödevse mümkünse çoğunu okulda bitir. Bu mümkün olmuyorsa büyük bir kısmını okuldan hemen sonra yapmaya çalış çünkü eve yeni geldiğin için beyninin daha fazla iş yapma kapasitesi çok daha fazla olacaktır. Bu, onu geceye kadar ertelemekten daha iyidir çünkü gece vakti ödevin başına geçemeyebilirsin ya da geçsen bile hata yapabilirsin ki bu da kötü not almana sebep olabilir.

Uyarılar

  • Kendini fazla ödüllendirmekten kaçın. Günlük programına çok fazla “ödül zamanı” koyarsan işleri tamamlayamazsın. Küçük gün sonu ödülleriyle yetin ve büyük kutlamaları boş günlerine sakla.

Makale Bilgisi

Kategoriler: Eğitim ve İletişim

Diğer dillerde:

English: Stop Procrastinating, Français: arrêter la procrastination, Italiano: Smettere di Procrastinare, Español: dejar de postergar, Deutsch: Prokrastination besiegen, Português: Parar de Procrastinar, Nederlands: Stoppen met uitstellen, 中文: 停止拖延, Русский: перестать откладывать, Čeština: Jak přestat prokrastinovat, Bahasa Indonesia: Berhenti Mengulur Waktu, ไทย: เลิกผัดวันประกันพรุ่ง, 한국어: 할 일 미루는 습관 고치는 법, हिन्दी: टालने की आदत को बदलें, العربية: التوقف عن المماطلة, Tiếng Việt: Khắc phục Tính trì trệ, 日本語: 先延ばしをやめる

Bu sayfaya 40 defa erişilmiş.
Bu makale işine yaradı mı?