Bijon somunları tekerleği araca bağlamak için kullanılır ve ne zaman lastik değiştirsen, frenlere ulaşsan ya da aracında bir dizi başka tamir yapsan bu somunların gevşetilmesi gerekir. Bijon somunlarını gevşetmeyi ve takmayı öğrenmek, araba kullanan herkes için temel bir beceridir çünkü ne zaman patlak bir lastiği değiştirmen gerekeceğini asla bilemezsin. Neyse ki bunu öğrenmek o kadar zor değildir ve sıkışmış bijon somunlarını sökmek için bile başvuracağın püf noktaları var.

Yöntem 1 / 2:
Bijon Somunlarını Gevşetmek

  1. 1
    Arabayı düz bir zemine park et ve el frenini çek.
  2. 2
    Jant kapağını (eğer varsa) sök ve bijon somunlarının yerini bul. Aracına bağlı olarak, bijon somunlarına erişip onları gevşetmek için jant kapağını da sökmen gerekebilir. Jant kapakları genelde ya metal klipslerle bijon somunlarına tutturulmuştur ya da plastik somun kullanır.[1]
    • Eğer jant kapakların takılıysa bir levyenin yassı ucunu ya da düz uçlu bir tornavidayı jant kapağının kalın ya da sağlam bir kısmına dayayıp güç uygulayarak sökebilirsin.
    • Eğer jant kapaklarını bijon somunları yerinde tutuyorsa bunları ancak somunları tümüyle söktükten sonra yerinden çıkartabilirsin. Somunları sökmeden çıkartmaya çalışırsan jant kapakları kırılır.
    • Eğer jant kapakların plastik somunlarla vidalanmışsa bir bijon anahtarı kullanarak bunları sökmen gerekir (yeniden takarken kırılmasınlar diye aşırı kuvvet uygulamamaya dikkat etmelisin).
  3. 3
    Bijon somunlarını incele. Binek arabalarının, kamyonetlerin ve diğer araçların tekerlekleri; tekerleği ortalamak ve araca bağlamak için kullanılan dört ila sekiz bijon somunu bulundurur. Bazı Avrupa arabalarında bijon somunu yerine bijon cıvatası kullanılır ama sökme işlemi tamamen aynıdır.
    • Bazı arabalarda tekerleklerin çalınmasını önlemek için şifreli bijon somunu bulunur. Bu genellikle tekerlek başına tek bir somun için geçerlidir ve şifreli somun, diğerlerinden farklı görünür. Bunları açmak için, bijon somununun ucundaki kilidi açacak özel bir anahtar kullanmak gerekir.
    • Bazı şifreli bijon somunlarına çekiçle vurarak 12’lik vida başı takabilir ve şifreli somunu özel anahtar kullanmadan çıkarmak mümkün olabilir. Bunun en zor yanı, vida başını takmak ve şifreli somunu vurarak çıkartmak için bir de mengeneye ihtiyaç duyulmasıdır.
  4. 4
    Bijon somunlarını sökmek için bir bijon anahtarı kullan. Bazen lastik demiri ya da T çubuğu olarak da anılan bijon anahtarı, stepne lastik ve krikoyla birlikte aracın lastik değiştirme kitine dâhil edilmiş olmalıdır. Bijon anahtarı tekerleğindeki bijon somunlarına kusursuz biçimde oturmalıdır. Bu durumda somunları sökmek için başka hiçbir araca ihtiyaç duymazsın.
    • Bijon anahtarı tek bir düz çubuk şeklinde ya da “istavroz bijon anahtarı” olarak da bilinen birbirini kesen iki çubuk şeklinde olabilir. Çapraz çubuklar sana ekstra güç sağlar çünkü ellerinle iki tarafından tutup tüm kol kuvvetinle döndürebilirsin.
    • Eğer bijon somunların aşırı sıkmaktan, pastan ya da başka bir sebepten ötürü sıkışıp kaldıysa ısrarcı somunları çıkarmakla ilgili ipuçlarını oku.
  5. 5
    Bijon somunlarını gevşetmeye araba daha yerdeyken başla. Somunları gevşetmeye kalkışmadan önce sakın arabayı krikoyla kaldırma. Onun yerine, somunları gevşetirken lastiğin yerle temasının yarattığı dirençten faydalan. Lastikler yere basarken dönmeyecektir ve bu da somunları çok daha kolay sökebileceğin anlamına gelir.
  6. 6
    Bijon anahtarını bir bijon somununa tak ve saat yönünün tersine döndür. Anahtarı somunlardan birine sıkıca oturttuktan sonra somunun gevşemeye başladığını hissedene kadar döndür. Somunu anahtar kullanarak tümüyle sökmen gerekmiyor, sadece parmaklarınla sökebileceğin kadar gevşetmen yeterli.
  7. 7
    Somunları gevşetmeye devam et. Önce hangi bijon somununu gevşettiğinin bir önemi yok. Bir tanesini seç, sonra gevşettiğinden bir sonraki somunu atlayarak somunları bir "yıldız" deseniyle sök. Bu, tekerleğin dengede kalmasını sağlar ve lastiği yerine takarken daha da önemlidir. Somun gevşetirken de bunu faydalı bir alışkanlığa dönüştürebilirsin.
    • Tüm somunlar gevşeyince krikoyla arabayı kaldırman, bijon somunlarını elinle döndürerek tamamen sökmen ve ardından planladığın proje neyse onu yapmak için lastiği sökmen gerekir. Eğer projen söktüğün lastiği hemen stepneyle ya da yeni bir lastikle değiştirmekten daha kapsamlı bir şeyse tamamlanana kadar arabanın altına bir stand koymalısın.
    Reklam

Yöntem 2 / 2:
Sıkışmış Bijon Somunlarını Sökmek

  1. 1
    El freninin çekili olup olmadığını bir kez daha kontrol et. Eğer bijon somunları sıkışmışsa sökmek için ekstra güç uygulaman gerekir. Bunun öncesinde de arabanın bir yere gitmediğinden emin olmalısın. İnatçı ve sıkışmış bijon somunlarıyla boğuşmadan önce arabanın mutlaka düz zeminde ve el freninin de çekili olduğundan emin olmalısın.
  2. 2
    Ek bir kaldıraç bul. Genelde araçla gelen bijon anahtarları kısa saplıdır ve bu da çok fazla güç kullanmana izin vermez. Yapman gereken ilk ve en güvenli şey, kaldıraç fiziğini lehine kullanmaktır. Eğer kullandığın bijon anahtarının sapı daha uzun olursa somunu gevşetmek çok daha kolay olacaktır.
    • Bir "mafsallı lokma anahtarı" kullanarak uygulayabileceğin gücü artır. Bunlar genelde çoğu arabayla gelen bijon anahtarlarından daha uzun ve daha sağlamdır.
    • Eğer mafsallı lokma anahtarı tek başına yetmezse bijon anahtarının ya da lokma anahtarının sapının üstüne geçirip somunun daha uzağından döndürebileceğin, uzunca bir boru bulmaya çalış. İki elini de kullanabilmelisin. Seçtiğin boru anahtarın sapına ne kadar yakın büyüklükte olursa o kadar iyi.
  3. 3
    Ayağını kullan. Eğer elinden başka bir şey gelmiyorsa ve kolların somunu gevşetecek kadar güçlü değilse daha güçlü olan bacak adalelerini kullanarak somunları gevşetebilirsin. Ama buna mecbursan dikkatli ol.
    • Bijon anahtarını somuna sıkıca oturt, sonra anahtarın sapını neredeyse yere paralel olacak açıya getir. Dikkatlice bir ayağınla üstüne basarak anahtarı saat yönünün tersine döndür. Bacağını kullan ve sertçe bas. Eğer gerekirse arabaya tutunup anahtarın üstüne çık ve yavaşça yaylan. Somun gevşeyince dur ve anahtarı normal biçimde kullan.
    • Bunu deneyeceksen son derece dikkatli olmalısın. Bijon anahtarı trampolin değildir. Ayağınla anahtara vurma ya da üstünde tepinme. Ayağın daima anahtarla temas hâlinde olsun ve işi ağırlığının yapmasına izin ver.
  4. 4
    Tokmak ya da çekiç kullan. Eğer sapın uzunluğunu artıracak bir boru yoksa biraz daha ilkel yöntemlere başvurma zamanı gelmiş olabilir. Çekiçle ya da lastik bir tokmakla bijon anahtarının sapına vurmak, acil durumlarda sıkışmış bijon somunlarını çıkarmanın etkili bir yolu olabilir. Otoyolun kenarında kaldıysan tek seçeneğin bu olabilir. Eğer çekiç yoksa bir taş ya da ağır bir nesne de iş görebilir.
    • Eğer bijon anahtarının sapına çekiçle vuracaksan çekicin kayıp gitmesi ihtimaline karşı çok dikkatli ol. Tokmakla kısa ve kontrollü darbeler indir ve birkaç vuruştan sonra somun artık başka bir yöntem kullanabileceğin kadar gevşemiş mi diye bak.
  5. 5
    Eğer bijon somunları pastan bijon saplamalarına yapışmışsa nüfuz edici bir yağ kullan. (Buna son çare olarak başvur.) Eğer aşırı sıkılmış somunlarla boğuşuyorsan PB Blaster ya da Liquid Wrench gibi bir nüfuz edici yağı doğrudan bijon saplamalarının dişlerine, tam somun içinde kaybolduğu yere sık. Nüfuz edici yağı isabetli şekilde uygulamak ve kazara fren kampanasına ya da fren diskine gelmesini önlemek için, yağla birlikte gelen ince pipeti kullan. Nüfuz edici yağın somun dişlerinde etkisini göstermesi ve gevşetmesi için on dakika bekle.
    • Eğer bijon somunu hâlâ inat ediyorsa yağı bir kez daha, dişlerin bijon somunu içinde kaybolmaya başladığı yerde doğrudan bijon saplamasının üstüne sık. On dakika daha bekleyip sonucu kontrol et. Bijon anahtarına tokmakla vuracağın sıkı darbeler artık etki gösterebilir.
    • Arabayı tekrar sürmeden önce fren disklerine ve kampanalara hiç yağ gelmediğinden emin ol. Bu yüzeylere yağ gelmesi frenlerin tutmamasına, fren mesafesinin artmasına ve kazalara neden olabileceği için çok ciddi bir emniyet tehlikesidir. Fren disklerinin ya da kampananın metal yüzeyini temiz bir bezle ve aseton gibi, uygun bir çözücüyle temizle. Nüfuz edici yağı fren balatalarına sıktıysan en iyisi balataları değiştirmek ya da işinin ehli bir oto tamircisine danışmaktır.
    • Eğer fren yüzeylerine yağ geldiyse frenleri düşük hızda ve trafiğin olmadığı yerde bir yerde test ederek durdurma kapasitesini ölç. Sonuçtan memnun kalana kadar gitgide daha yüksek hızları dene. Aracın senden başka sürücüsü varsa onları aracın eskisi kadar çabuk durmayabileceği konusunda uyar ve yeni fren kapasitesini onlara da denet.
  6. 6
    Şifreli bijon somunlarını sökmek için bir şifreli bijon sökme aracı kullan. Eğer şifreli bijonlarının anahtarını kaybettiysen onları, kilitleri sökmek için tasarlanmış özel bir soketle kullanabilirsin. Dişleri ters olan bu vida başları, kilide tutunur ve şifre anahtarı olmadan da bijonları gevşetir. Bunlar, sökmesi zor olan, başı yuvarlaklaşmış bijon somunları için de idealdir. Bu aletleri İnternet’ten ve çoğu otomobil yedek parçacısından temin edebilirsin.
    • Lastik kilit sökücü kullanmak için bunu lokma anahtarının başına takıp yerine kilitle. Sonra şifreli somunu normal bir şekilde saat yönünün tersine çevirmek için mafsallı lokma kolunu kullan. Biraz gayret gösterince gevşeyecektir.
  7. 7
    Bijon somunlarını değiştirirken tork anahtarı kullan. Eğer daha önceki lastik değiştirme sırasında bijonlar fazla sıkıldığı için zorlandıysan bu defa bijon somunlarını bir tork anahtarı kullanarak talimatlara uygun biçimde sık.[2] Lastiklerin için önerilen torkun ne olduğunu öğrenmek için arabanın kullanım kılavuzuna bak, sonra tork anahtarını önerilen tork miktarına ayarla ve sıkma bileziğiyle yerine kilitle. Ayrıca bijon somunlarını yıldız deseniyle sıkıştır. Tüm bijonların sıkıca oturduğundan emin olmak için bunu iki kez yap.
    Reklam

İpuçları

  • Eğer lastik, göbeğe pasla kaynamış ve bijon somunlarını söktükten sonra bile ayrılmıyorsa arabayı krikodan indir ve lastiği gevşetmek için arabayı ileri geri salla. Daha fazla güç gerekiyorsa direksiyonu döndürerek arabayı ileri ve geri sür.[3]
Reklam

Uyarılar

  • Sıkmadan önce asla bijon somunlarına yağ sürme. Aksi takdirde çok fazla tork uygulaman gerekir ve sökmesi zor olur.[4]
Reklam

İhtiyacın Olan Şeyler

  • Bijon anahtarı
  • Lastik tokmak
  • Nüfuz edici yağ (isteğe bağlı)

Bununla İlgili wikiHow'lar

Düz Vitesli Araç Nasıl KullanılırDüz Vitesli Araç Nasıl Kullanılır?
Otomatik Vitesli Araba Nasıl KullanılırOtomatik Vitesli Araba Nasıl Kullanılır?
Araba Nasıl Kullanılır?
Paralel Park Nasıl Yapılır?
Motosiklette Vites Nasıl Değiştirilir?
Araba Nasıl ÇalıştırılırAraba Nasıl Çalıştırılır?
Araba Far Ayarı Nasıl Yapılır?
Farlar Nasıl AçılırFarlar Nasıl Açılır?
Dönmeyen Kontak Anahtarı Nasıl Tamir EdilirDönmeyen Kontak Anahtarı Nasıl Tamir Edilir?
Arabadaki Çizikler Nasıl GiderilirArabadaki Çizikler Nasıl Giderilir?
Arabanın Kliması Çalışmıyorsa Hata Tespiti Nasıl Yapılır?
Arabaya Düz Kontak Nasıl YapılırArabaya Düz Kontak Nasıl Yapılır?
Arabaya Motor Yağı Nasıl Eklenir?
Araç Ön Camının Buğusu Nasıl GiderilirAraç Ön Camının Buğusu Nasıl Giderilir?
Reklam

Bu wikiHow makalesi hakkında

Mike Parra
Ortak yazarlar :
Oto Mekanik Ustası
Bu makaledeki ortak yazarlar Mike Parra. Mike Parra Arizona’da Oto Mekanik Ustası’dır. ASE sertifikasına sahiptir ve oto tamiri teknolojisinde AA derecesine sahiptir. 1994 yılından bu yana oto tamiri yapmaktadır Bu makale 1.828 defa görüntülenmiştir.
Bu sayfaya 1.828 defa erişilmiş.

Bu makale işine yaradı mı?

Reklam