Ayçiçeği yazın büyük ya da küçük sarı çiçekler veren tek yıllık bir bitkidir. Ayçiçeği güzelliğinden dolayı ve yetiştirmesi kolay olduğu için çok sevilir. İlkbaharda ayçiçeği tohumları ekmek yetişkinler ve çocuklar için eğlenceli bir etkinlik olabilir. Çok kısa sürede ve çok az hazırlıkla ayçiçeği tohumlarını ekebilirsin.

Kısım 1 / 3:
Ayçiçeği Tohumlarını Çimlendirmek

  1. 1
    Dışarıdaki sıcaklığı kontrol et. Ayçiçeği çimlendirmeye iç mekânda başlanabilir, ancak toprakta başlanırsa daha iyi sonuç verir. Ayçiçeği kökleri taşınmaya karşı hassastır; bu yüzden nakletme işlemi ölmelerine neden olabilir. En iyi 18 ila 33ºC arası sıcaklıkta büyür, ama son kırağı geçtikten sonra birazcık daha düşük sıcaklıklarda da ekebilirsin.[1]
    • Türüne bağlı olarak, ayçiçeklerinin olgunlaşması ve yeni tohumlar üretmesi genelde 80 ila 120 gün sürer.[2] Ekim alanındaki büyüme mevsimi bundan daha kısa sürüyorsa ayçiçeklerini son kırağıdan iki hafta önce ek. Tohumların çoğu büyük ihtimalle hayatta kalır.[3]
  2. 2
    Bir ayçiçeği türü seç. Pek çok ayçiçeği türü ve melez çeşidi bulunur, ama ekim yapacak kişilerin genelde tohum paketinde ya da internet kayıtlarında tanımlanan yalnızca birkaç özelliğe bakması gerekecektir. Ayçiçeği uzunlukları 30 cm altındaki cüce türlerden 4,5 metre ve üzeri dev türlere kadar geniş bir aralıkta olduğu için ayçiçeğinin azami uzunluğunu kontrol etmeyi unutma. Ayrıca tek bir sap ve çiçekten oluşan bir ayçiçeği mi, yoksa üzerinde daha küçük boyda birçok çiçek olan ve birden fazla saptan oluşan bir ayçiçeği mi istediğine karar ver.
    • Kavrulmuş ayçiçeği tohumlarından bitki yetiştirmek mümkün değildir, ama dış kabuğu üzerinde olduğu sürece kuş yemi olarak kullanılan ayçiçeklerinden yetiştirebilirsin.[4]
  3. 3
    Tohumları nemli bir kâğıt havluyla kapla. Bir kâğıt havluyu hafifçe ıslat; nemli olsun ama damlatacak kadar sırılsıklam olmasın. Ayçiçeği tohumlarını havlunun bir yarısına yerleştir, sonra da üzerlerini kapatacak şekilde diğer yarısını katla.
    • Çok sayıda ayçiçeği tohumun varsa ve başarı oranının düşük olabileceğini önemsemezsen doğrudan ekim aşamasına geçebilirsin. Doğrudan toprağa ekilen tohumların filizlenmesi genelde 11 günü bulur.[5]
    • Uzun bir yetiştirme sezonun varsa tohumları bir ya da iki hafta arayla gruplar hâlinde çimlendir; böylece daha uzun bir süre boyunca bahçende çiçeklerin olur.
  4. 4
    Kâğıt havluları bir plastik poşetin içinde tut. Nemli kâğıt havluları plastik poşetin içine koy.[6] Bunları günde bir ya da iki kez kontrol et ve tohumlar filizlenince sonraki aşamaya geç. Genel olarak çoğu tohumun 48 saat içinde filiz verdiğini göreceksin.[7] Bu gerçekleşince tohumları dikmeye geçebilirsin.
    • En iyi sonucu almak için kâğıt havluları 10ºC sıcaklığın üzerinde tut.[8]
  5. 5
    Gerekirse tohum kabuklarının uçlarını kırp. Tohumlar iki ya da üç gün içinde filizlenmezse kabukların ucunu kesmek için bir tırnak makası kullanmayı dene.[9] İçindeki tohuma zarar vermemeye dikkat et. Kâğıt havlular kuruyorsa birkaç damla su ekle.
    Reklam

Kısım 2 / 3:
Ayçiçeği Tohumlarını Ekmek

  1. 1
    Güneşli bir yer seç. Ayçiçekleri en iyi günde 6 ila 8 saat güneş ışığı alabildikleri zaman büyür.[10] Günün büyük bir kısmında doğrudan güneş ışığı alan bir yer seç.
    • Bahçen sert rüzgâr almadığı sürece ayçiçeklerini ağaçlardan, duvarlardan ve güneş ışığını kesen diğer nesnelerden uzak tut.
  2. 2
    Derin toprak geçirgenliği olup olmadığını kontrol et. Ayçiçeğinin uzun kazık kökleri olur ve toprak çok su emmişse bunlar çürüyebilir. Sert, sıkıştırılmış zemin olup olmadığına bakmak için yarım metre derinliğinde bir çukur kaz.[11] Bulursan geçirgenliği artırmak için toprak yatağına organik gübre karıştırmayı dene.
  3. 3
    Toprak kalitesini değerlendir. Ayçiçeği çok fazla seçici değildir ve fazladan iyileştirme yapmaya gerek olmadan herhangi bir ortalama bahçe toprağında yetişebilir. Toprağın kalitesizse ya da bitkinin büyümesini desteklemek için fazladan çaba göstermek istiyorsan ekim alanına zengin, killi toprak karıştır. Toprağının pH değerini değiştirme ihtiyacı çok nadir olur, ama elinde zaten bir pH kitin varsa onu 6,0 ile 7,2 arasına çekebilirsin.[12]
    • Zengin toprak daha çok besin maddesine ihtiyaç duyan dev türler için önerilir.[13]
  4. 4
    Tohumları 2,5 cm derinliğe 15 cm aralıklarla dik.. Tohumları 2,5 cm derinliğindeki deliklere ya da çukurlara ek, ama toprak gevşek ve kumluysa derinlik 5 cm olsun.[14] Her birine büyüyebileceği yeterli bir alan vermek için tohumları birbirlerinden en az 15 cm uzakta tut. Yalnızca birkaç tohumun varsa ve sonradan zayıf olanları sökmek istemiyorsan onları 30 cm aralıklarla ve dev türleri de 45 cm’ye kadar geniş aralıklarla ek.[15] Ektikten sonra tohumların üstünü toprakla kapla.
    • Geniş bir ayçiçeği mahsulü ekiyorsan çukurları 75 cm aralıklarla ya da makinana uyan mesafeyi bırakarak aç.[16] [17]
    Reklam

Kısım 3 / 3:
Ayçiçeklerine Bakmak

  1. 1
    Genç bitkilerin etrafındaki toprağı nemli tut. Filizler topraktan çıkana kadar toprağı nemli tut ama aşırı derecede sulama.[18] Filizler hâlâ küçük ve kırılganken suyun içinde yüzmelerine neden olmadan köklerinin büyümesini desteklemek için bitkiden 7,5 ila 10 cm uzaktaki kısmı sula.[19]
  2. 2
    Bitkileri bitki zararlılarından koru. Kuşlar, sincaplar ve salyangozlar ayçiçeği tohumlarına bayılır ve hatta henüz filizler çıkmadan tohumları kazıp çıkarabilir. Filizleri engellemeden bu ihtimali ortadan kaldırmak için zemini cibinlikle kapla. Ekim alanının etrafında bir bariyer oluşturmak için çember bir hat üzerine salyangoz tuzağı ya da salyangoz kovucu yerleştir.[20]
    • Yaşadığın bölgede geyikler varsa yapraklar büyüdükten sonra bitkilerin etrafını kümes teliyle çevrele. Yaprakların etrafını sarmak için 90 cm’lik bir kümes teli parçası kullanabilirsin. Ayçiçekleri büyüdükçe kümes telini yükseltmek için birkaç tane 2 metre boyunda bambu çubuk ya da tahta kazık kullanabilirsin. Bu yöntem, onları geyiklerden koruyacaktır.[21]
  3. 3
    Olgunlaşan bitkileri haftalık olarak sula. Bitkiler köklenip oturmuş bir kök sistemine sahip olduktan sonra sulama sıklığını haftada bir olacak şekilde azalt. Haftalık sulama zamanlarında bol bol sula ve kuru havalarda su miktarını artır. Ayçiçeği diğer tek yıllık çiçeklerin çoğuna nazaran daha çok su ister.[22]
    • Bitkinin çiçek tomurcuğu vermesinden önceki ve sonraki dönem çok önemli bir zamandır ve yeterince sulamamak bitkiye zarar verebilir.[23] Çiçek tomurcukları oluşmaya başladıktan sonra ayçiçeklerini haftalık olarak sulamaya devam et.
  4. 4
    Bitkileri seyrelt (opsiyonel). Çiçekler yaklaşık 7,5 cm uzunluğunda olunca daha küçük ve zayıf olanları söküp kalanların arasında en az 30 cm boşluk kalmasını sağla. Bu, daha büyük, daha sağlıklı ayçiçeklerine daha çok alan ve besin maddesi kalmasını sağlar ve sonuç olarak daha uzun sapları ve daha büyük çiçekleri olur.
    • Çiçek buketi yapmak için küçük çiçekler istiyorsan ya da başlangıç için bu mesafede ektiysen bu adımı atla.
  5. 5
    Ya tedbirli şekilde gübre ver ya da hiç gübreleme. Kendi zevkin için ayçiçeği yetiştiriyorsan gübreleme önerilmez çünkü ayçiçeği gübresiz zaten iyi büyür ve fazla gübre verildiğinde zarar görebilir. Daha uzun ayçiçekleri yetiştirmeye çalışıyorsan ya da geniş bir alandan mahsul almak istiyorsan gübreyi suda seyrelt ve köklerden bayağı uzak tutarak bitkinin etrafındaki bir "hendeğe" dök.[24] Dengelenmiş ya da azottan yana zengin bir gübre en iyi seçenekler olabilir.[25]
    • Bir diğer seçenekse toprağın içinde çalışan, tek seferlik yavaş salımlı gübre uygulamasıdır.
  6. 6
    Gerekirse bitkileri kazığa bağla. Bir metrenin üzerindeki bitkiler kazıklarla desteklenmeye ihtiyaç duyabilir ki birçok dalı olan türler de aynı durumdadır.[26] Bez ya da başka yumuşak bir materyal kullanarak sapı gevşek bir şekilde kazığa bağla.
  7. 7
    Tohumları topla (opsiyonel). Ayçiçeği çiçeklerinin genelde 30 ila 45 gün ömrü vardır. Bu dönemin sonuna doğru çiçek başının yeşil olan arka tarafı kahverengiye dönmeye başlayacaktır.[27] Kavurmak için ya da gelecek senenin ekimi için tohumları biriktirmek istiyorsan çiçekleri kuşlardan korumak için kese kâğıdıyla kapla. Tamamen kuruduklarında çiçekleri kes.
    • Öylece bırakılırsa çiçekler gelecek yılın mahsulü için tohuma kaçacaktır. Bununla birlikte onları kendin hasat edersen bitki zararlılarından korunmasını güvence altına alırsın.
    Reklam

İpuçları

  • Ayçiçekleri tek yıllık bitkilerdir ve çiçekler solduktan kısa süre sonra ölür.
Reklam

Uyarılar

  • Ayçiçekleri yakınındaki patateslerin ve fasulye sırıklarının büyümesini engelleyebilen kimyasallar üretir ve gelişmesine izin verildiğinde çimenleri öldürme ihtimali de vardır. Bunun dışında bu kimyasallar zararsızdır.[28]
  • Ayçiçeğini tuğla örülmüş bir yere karşı ekme çünkü sapları tuğlaların arasına girip büyüyebilir ve etrafını tahrip edebilir.
Reklam

Bununla İlgili wikiHow'lar

Dışarıdaki Sineklerden Nasıl Kurtulunur?
Bahçedeki Köstebeklerden Nasıl Kurtulunur?
Aloe Vera Bitkisine Nasıl BakılırAloe Vera Bitkisine Nasıl Bakılır?
Sineklerden Nasıl KurtulunurSineklerden Nasıl Kurtulunur?
Eşek Arısı Yuvasından Nasıl KurtulunurEşek Arısı Yuvasından Nasıl Kurtulunur?
Vantilatör ve Su Şişeleriyle Kolay Bir Ev Yapımı Klima Nasıl YapılırVantilatör ve Su Şişeleriyle Kolay Bir Ev Yapımı Klima Nasıl Yapılır?
Evdeki Örümceklerden Nasıl KurtulunurEvdeki Örümceklerden Nasıl Kurtulunur?
Farelerden Doğal Yollarla Nasıl KurtulunurFarelerden Doğal Yollarla Nasıl Kurtulunur?
Domatesler Nasıl BudanırDomatesler Nasıl Budanır?
Gümüş Böceği Nasıl Yok EdilirGümüş Böceği Nasıl Yok Edilir?
Evdeki Sineklerden Nasıl KurtulunurEvdeki Sineklerden Nasıl Kurtulunur?
Yılanlar Nasıl Uzaklaştırılır?
Hamam Böceklerinden Nasıl KurtulunurHamam Böceklerinden Nasıl Kurtulunur?
Eşek Arıları Nasıl Uzak TutulurEşek Arıları Nasıl Uzak Tutulur?
Reklam

Bu wikiHow makalesi hakkında

Andrew Carberry, MPH
Ortak yazarlar :
Gıda Uzmanı
Bu makaledeki ortak yazarlar Andrew Carberry, MPH. Andrew Carberry 2008 yılından bu yana çocuklara bahçe ve çifliklerde yiyecek yetiştirme eğitimi verilen okul bahçelerinde ve farm to school (çiftlikten okula) programlarında çalışmıştır. Şu anda Winrock International’da Topluluk Tabanlı Gıda Ekibi’nde Program Üyesi’dir. Bu makale 19.329 defa görüntülenmiştir.
Kategoriler: Ev ve Bahçe
Bu sayfaya 19.329 defa erişilmiş.

Bu makale işine yaradı mı?

Reklam