İngilizcede Noktalama Nasıl Doğru Kullanılır?

Ortak yazar: wikiHow Kadrosu

Bu Makalede:Doğru Yerde Büyük Harf KullanımıCümle Sonu Noktalama İşaretlerinin KullanımıVirgül Kullanımıİki Nokta ve Noktalı Virgül KullanımıKısa Çizgi ve Uzun Çizgi KullanımıKesme İşareti KullanımıEğik Çizgi KullanımıÇeşitli Noktalama İşaretlerinin KullanımıReferans

İnternetin yükselişi, internet argosunun doğu ve SMS kullanımındaki artış ile birçoğumuz temel İngilizce noktalama kurallarını unutmaya başladı. Derslerinden biri için harika bir ödev yazmak ya da patronuna özenle ve kusursuzca yazılmış bir teklif sunmak ister misin? Eğer bunu istiyorsan doğru noktalama kullanımı olmazsa olmazlardandır. Bu makaleyi İngilizce noktalama kurallarının hızlandırılmış kursu olarak düşün ve başlamak için aşağıda Adım 1’e göz at.

Kısım 1
Doğru Yerde Büyük Harf Kullanımı

  1. 1
    Bir cümleye her zaman büyük harf ile başla. Avangart şairlerden değilsen ya da cümleye "wikiHow" veya "iPod” gibi bir marka adı ile başlamıyorsan her cümlenin ilk harfinin büyük olması gerekir.
    • İşte cümle başında doğru büyük harf kullanımının bir örneği:

      She invited her friend over after school.

  2. 2
    Özel isim ve unvanlara başlarken büyük harf kullan. Cümlelere büyük harf ile başlamaya ek olarak, özel isimler ve unvanların başında da büyük harf kullanılmalıdır. Özel isimler, belirli kişi, yer ve nesnelerin isimleridir. Bir çeşit özel isim olan unvanlar ise sanat eserleri (kitaplar, filmler, tiyatro oyunları, vb.), kuruluşlar, coğrafi bölgeler ve birçok diğerlerinin ismidir. Unvanlar aynı zamanda saygı sözcükleri de olabilir (Her Majesty, Mr. President, vb.).
    • Birden fazla sözcükten oluşan unvanlar ve özel isimlerde, "the," "an," "and” gibi belirtme edatları dışında kalan her sözcüğün baş harfi büyük harfle yazılmalıdır (bu kurala istisna olarak ise “marka adı” gösterilebilir).
    • İşte büyük harflerin özel isimler ve unvanlar için kullanımına birkaç örnek:

      Genghis Khan quickly became the most powerful man in Asia, if not the world.

      In her opinion, Queen Roberta's favorite museum in the world is the Smithsonian, which she visited during her trip to Washington, D.C., last year.

  3. 3
    Kısaltmalar için büyük harfler kullan. Bir kısaltma, uzun bir özel isim ya da unvan içindeki her bir sözcüğün ilk harfinden oluşturulan bir sözcüktür (ya da “türetilmiş” bir sözcüktür). Kısaltmalar, her defasında yeniden tam olarak yazmak tuhaf olacak uzun özel isimleri kısaltmak için sıklıkla kullanılır. Bazen bir kısaltmayı oluşturulan harfler nokta işaretleriyle ayrılır.
    • Büyük harflerden oluşan kısaltmalara bir örnek:

      The CIA and the NSA are just two of the USA's many intelligence agencies.

Kısım 2
Cümle Sonu Noktalama İşaretlerinin Kullanımı

  1. 1
    Bildirim niteliğindeki cümleler ve beyanların sununda nokta kullan. Ayrıca, Alfred D. Smith örneğinde olduğu gibi isim baş harflerinden sonra da nokta kullan. Her cümle en azından bir noktalama işareti içermektedir --yani cümle sonundaki noktalama işareti. Cümle sonu noktalama işaretleri arasında en yaygını noktadır (“.”). Bu sade işaret, “bildirim niteliğindeki” bir cümlenin sonunu işaretlemek için kullanılır. Çoğu cümle bildirim niteliğindedir. Bir gerçeği beyan eden ya da bir fikri açıklayan ya da tanımlayan her cümle bildirim niteliğindedir.
    • İşte noktanın cümle sonunda doğru kullanımının bir örneği:

      The accessibility of the computer has increased tremendously over the past several years.

  2. 2
    Soruları sonlandırmak için soru işareti kullan. Soru işareti ( "?” ) cümle sonunda kullanıldığı zaman bir soru cümlesini -- diğer bir deyişle bir soruyu -- simgeler. Bu noktalama işaretini herhangi soru, sual ya da sorgu sonunda kullan.
    • İşte soru işaretinin cümle sonunda doğru kullanımının bir örneği:

      What has humanity done about the growing concern regarding global warming?

  3. 3
    Ünlem cümlesinin sonunda ünlem işareti kullan. Ünlem işareti (“!”) heyecan ya da güçlü bir vurguyu ifade eder. Ünlem işareti ünlem cümlelerinin sonunda kullanılır --güçlü duyguları belirten ve genellikle tek bir kelimeden oluşan kısa ifadeler.
    • İşte ünlem işaretinin cümle sonunda doğru kullanımının bir örneği:

      I can't believe how difficult the exam was!

      Eek! You scared me!

Kısım 3
Virgül Kullanımı

  1. 1
    Bir cümle içerisinde bir pencere ya da molayı ifade etmek için virgül kullan. Virgül (“,”) çok yönlü bir noktalama işaretidir. Virgül kullanımını gerektirebilecek düzinelerce durum söz konusudur. Sıklıkla kullanıldığı durumlardan biri eş görevdir --konuyu destekleyen ve bilgi katılmasını amaçlayan cümle içindeki bir devamsızlık.
    • İşte virgülün cümle içerisinde bir pencere oluşturmak için kullanımının örneği:

      Bill Gates, CEO of Microsoft, is the developer of the operating system known as Windows.

  2. 2
    Bir dizi halinde üç ya da daha fazla ögeyi sıralarken virgül kullan. Virgülün yaygın kullanımlarından biri de dizi halinde sıralanan ögeleri birbirinden ayırmayı amaçlar. Virgüller genellikle her bir öge arasına ve sondan ikinci öge ile onu takip eden bağlaç arasına yazılır.
    • Bununla birlikte, “and” gibi bir bağlacın son bir virgüle ihtiyaç duyulmadan bir listenin sonunu işaret edeceği için çoğu yazar bu bağlaç öncesindeki virgülü (“Oxford virgülü” olarak da bilinir) ihmal eder.
    • İşte sıralı bir dizide kullanılan virgüllerin iki örneği -- birinde Oxford virgülü kullanılırken diğerinde kullanılmamıştır.

      The fruit basket contained apples, bananas, and oranges.

      The computer store was filled with video games, computer hardware and other electronic paraphernalia.

  3. 3
    Bir ismi tanımlayan iki ya da daha fazla sıfatı ayırmak için virgül kullan. Bazen birçok niteliğe sahip tek bir nesneyi tanımlamak için art arda sıfatlar kullanılır. Virgülün bu kullanımı, bir dizinin ögelerini birbirinden ayırmak için virgül kullanımına benzer ama bir istisna ile: son sıfattan sonra bir virgül koymak “yanlıştır”.
    • İşte sıfatları ayırmak için virgül kullanımının bir doğru ve bir de yanlış örneği:

      DOĞRU: The powerful, resonating sound caught our attention.

      YANLIŞ: The powerful, resonating, sound caught our attention.

  4. 4
    Büyük bir coğrafi bölgeyi, o bölge içerisinde bulunan daha küçük bir bölgeden ayırmak için virgül kullan. Belirli coğrafi bölge ya da alanlar genellikle daha küçük lokasyonun adı ile başlayarak ve daha büyük alan eklenecek şekilde adlandırılır. Örneğin, belirli bir şehri o şehrin adı ve bunu takiben o şehrin içinde bulunduğu eyalet ya da bölge ve son olarak da dahil olduğu ülkenin adıyla isimlendirebilirsin. Her bir coğrafi adın ardından (sonuncusu hariç) bir virgül kullanılır. Ayrıca, son (en büyük) coğrafi alanın ardından cümle devam ediyorsa virgül “kullanıldığını” unutma.
    • İşte söz konusu coğrafi bölgeler olduğunda doğru virgül kullanımının iki örneği:

      I am originally from Hola, Tana River County, Kenya.

      Los Angeles, California, is one of the largest cities in the United States.

  5. 5
    Tanıtıcı bir ifadeyi cümlenin geri kalanından ayırmak için virgül kullan. Tanıtıcı bir ifade (genellikle bir ya da daha fazla ilgeç öbeğinden oluşur) cümleyi kısaca tanıtır ve cümlenin içeriğini belirtir ama o cümlenin nesnesi ya da yükleminin bir parçası değildir. Dolayısıyla da bir virgül ile temel tümceden ayrılması gerekir.
    • İşte cümlenin geri kalanından virgül yardımıyla ayrılmış olan tanıtıcı ifadeler bulunduran cümlelerin iki örneği:

      After the show, John and I went out to dinner.

      On the back of my couch, my cat's claws have slowly been carving a large hole.

  6. 6
    Birbirinden bağımsız iki tümceyi ayırmak için virgül kullan. Bir cümle içerisinde iki tümce bulunması, bu cümleyi orijinal anlamı koruyarak iki daha kısa cümleye ayırabileceğin anlamına gelir. Eğer cümle içerisinde bağlaç (and, as, but, for, nor, so veya yet gibi) ile ayrılmış birbirinden bağımsız iki tümce bulunuyorsa bağlaç öncesinde virgül kullan.
    • İşte birbirinden bağımsız tümceler içeren cümlelerin iki örneği:

      Ryan went to the beach yesterday, but he forgot his sunscreen.

      Water bills usually rise during the summer, as people are thirstier during hot and humid days.

  7. 7
    Doğrudan hitap ederken virgül kullan. Cümlenin başında bir kişinin adını anarak o kişiyi dikkate davet ederken kişinin adını cümlenin geri kalanında bir virgülle ayır. Bunun genellikle konuşurken yapılan bir şey olması nedeniyle bu virgülün düz yazıda nadir olarak kullanıldığını unutma. Bir yazarın kimin kiminle konuştuğunu ifade etmek için kullanabileceği daha yaygın yöntemler bulunmaktadır.
    • İşte doğrudan hitabın bir örneği:

      Amber, could you come here for a moment?

  8. 8
    Dolaysız bir alıntıyı cümlenin geri kalanından ayırmak için virgül kullan. İçerik veya tanım ile tanıtılan bir alıntının hemen öncesindeki sözcükten sona virgül kullanılmalıdır. Diğer yandan, dolaylı bir alıntı (bir kişinin sözlerinin birebir aktarımı yerine başka sözcüklerle anlatımı) öncesinde bir virgül kullanmak “gerekmemektedir”. Ayrıca, bir ifadenin tamamını değil de sadece birkaç kelimesini alıntı yaptığın zaman da genellikle virgül kullanmak gerekmez.
    • İşte virgül kullanımını gerektiren dolaysız alıntının bir örneği:

      While I was at his house, John asked, "Do you want anything to eat?"

    • İşte virgül kullanımını gerektirmeyen dolaylı alıntının bir örneği:

      While I was at his house, John asked me if I wanted anything to eat.

    • İşte kısalığı ve cümle içindeki kullanımı nedeniyle virgül kullanımını gerektirmeyen “kısmi” dolaysız alıntının bir örneği:

      According to the client, the lawyer was "lazy and incompetent."

Kısım 4
İki Nokta ve Noktalı Virgül Kullanımı

  1. 1
    Birbiriyle alakalı ama birbirinden bağımsız iki tümceyi ayırmak için noktalı virgül kullan. Noktalı virgülün doğru kullanımı, virgül ile benzerlik taşısa da onunla aynı değildir. Noktalı virgül, cümle içerisinde bir bağımsız tümcenin sonu ve diğerinin başlangıcına işaret eder. Bu iki tümcenin uzun veya karmaşık olması halinde “nokta” kullanmanın ve iki cümle oluşturmanın daha iyi olacağını unutma.
    • İşte noktalı virgülün doğru kullanımının bir örneği:

      People continue to worry about the future; our failure to conserve resources has put the world at risk.

  2. 2
    Karmaşık bir ögeler dizisini ayırmak için noktalı virgül kullan. Bir dizi içerisindeki ögeler genellikle virgüller ile ayrılır, ama bir ya da daha fazla ögenin yorum ya da açıklama gerektirdiği durumlarda okuyucunun aklının karışmaması için noktalı virgül, virgül ile birlikte kullanılabilir. Ögeler ve bunların açıklamalarını birbirinden ayırmak için noktalı virgül kullan. Bir ögeyi o ögenin açıklamasından ayırmak için virgül kullan.
    • İşte kullanılmaması halinde anlamın belirsiz hale geleceği bir liste içinde doğru kullanılan noktalı virgülün bir örneği:

      I went to the show with Jake, my close friend; his friend, Jane; and her best friend, Jenna.

  3. 3
    Bir listeye başlarken iki nokta kullan. Burada, bir ögeler “dizisinin” adlandırılmasını gerektiren bir fikir belirtirken iki nokta kullanmamaya dikkat et. Bu ikisi birbirine benzer ama birbirinden farklıdır. Cümleyi sonlandıran "the following" veya "as follows” gibi sözcükler, bu sözcükleri yeni, açıklayıcı bilginin takip etmesi halinde iki nokta kullanımını gerektirecektir.
    • İşte iki noktanın bu şekilde doğru kullanımının bir örneği:

      The professor has given me three options: to retake the exam, to accept the extra credit assignment, or to fail the class.

    • Ve bir de “yanlış” kullanım örneği:

      The Easter basket contained: Easter eggs, chocolate rabbits, and other candy. Bu cümlede iki noktayı ihmal edebilirsin.

  4. 4
    Yeni bir konsept ya da örneğe başlarken iki nokta kullan. İki nokta, takip eden bilginin açıklanan ya da tanımlanan şey olacağını ima eden açıklayıcı bir ifade ya da tanımdan sonra kullanılabilir. Bunun “sadece bir öge içeren bir liste sunumu” olduğunu düşünmek yardımcı olabilir.
    • İşte iki noktanın bu şekilde doğru kullanımının bir örneği:

      There's only one person old enough to remember that wedding: grandma.

  5. 5
    Bir başlığın kısımlarını ayırmak için iki nokta kullan. Başta kitaplar ve filmler olmak üzere bazı sanat eserleri uzun ve ayrık isimlere sahip olabilir. Bu durumlarda ana başlığı takip eden şeye “alt başlık” adı verilir. Bunları ayırmak için iki nokta kullan.
    • İki noktanın bu şekilde uzun başlıkları ayırmak için kullanımının bir örneği:

      Fred's favorite movie was The Lord of the Rings: The Fellowship of the Ring, though Stacy preferred its sequel, The Lord of the Rings: The Two Towers.

Kısım 5
Kısa Çizgi ve Uzun Çizgi Kullanımı

  1. 1
    Bazı kelimelere bir önek eklerken kısa çizgi kullan. Bu kısa çizginin amacı, sözcüğün daha kolay okunmasını sağlamaktır. Örneğin, 're-examine' sözcüğünde kısa çizgiyi ihmal edecek olursan 'reexamine' sözcüğünde “e” kafa karıştırıcı olabilir. Restate, pretest ve undo gibi birçok sözcük ise önekin sözcükten kısa çizgi ile ayrılmasını gerektirmez. Bir önek sonrasında ne zaman kısa çizgi kullanacağına karar vermek için bir sözlüğe başvur.
    • İşte iyi kısa çizgi kullanımının bir örneği:

      Cara is his ex-girlfriend.

  2. 2
    Birden fazla daha küçük sözcük kullanarak bileşik sözcükler oluştururken kısa çizgi kullan. Eğer daha önce gold-plated, radar-equipped ya da one-size-fits-all hakkında bir şey yazdıysan kısa çizgiyi bu şekilde kullandığın anlamına gelir. İki ya da daha fazla bileşik sözcükten oluşan tanımlayıcı ve uzun bir sözcük oluşturmak için bu sözcüğün “parçalarını” birbirinden ayırmak için kısa çizgi kullan.
    • İşte bir bileşik sözcük oluşturmak için kullanılan kısa çizginin bir örneği:

      The up-to-date newspaper reporters were quick to jump on the latest scandal.

  3. 3
    Sayıları sözcük olarak yazarken kısa çizgi kullan. Yüzün altındaki herhangi sayıyı meydana getiren sözcükleri ayırmak için kısa çizgi kullan. Yüzün üzerindeki sayıları yazarken dikkatli ol — tüm bileşik sıfatların kısa çizgiyle ayrılması nedeniyle eğer sayı bir sıfat olarak kullanılıyorsa tamamen kısa çizgilerle ayrılır. (This is the one-hundredth episode). Aksi takdirde, sadece 100’ün altındaki bir sayının daha büyük bir sayı içerisinde görülmesi halinde bir kısa çizgi kullanılmalıdır, örneğin, He lived to be one hundred twenty-one.
    • Sayıları yazarken, "The amount is one hundred and eighty” cümlesinde olduğu gibi “and” kullanmamaya dikkat et. Bu, “and” bağlacının genellikle ihmal edildiği ABD ve Kanada’da yaygın olarak yapılan bir hatadır. İngilizce konuşulan diğer ülkelerde ise “and” dahil edilebilir.
    • İşte yüzden küçük ve büyük sayılar için kısa çizgi kullanımının sırasıyla iki örneği:

      There are fifty-two playing cards in a deck.

      The packaging advertised one thousand two hundred twenty-four firecrackers, but it contained only one thousand.

  4. 4
    Bir beyan içerisinde kısa bir ara verirken uzun çizgi kullan. Uzun çizgi ("--" ya da "—") kısa çizgiden az da olsa daha uzundur ve fikirde gerçekleşen ani bir değişikliği, ek bir yorumu ya da bir cümle içerisindeki dramatik bir niteliği aktarmak için kullanılır. Ayrıca, daha fazla açıklama için bir parantez içi eklemek için de kullanılabilir ama bu parantez içinin cümle ile ilişkili olması gerekmektedir. Aksi takdirde parantez kullan. Cümlenin geri kalanının sanki uzun çizgiyle ayrılmış içerik orada değilmişçesine akıcı olması gerektiğini unutma.
    • Bir uzun çizginin uygun olduğunu görmek için uzun çizgiler arasındaki sözcükleri kaldırarak okumayı dene. Eğer cümle kesintili ya da anlamsızsa uzun çizgi kullanmak yerine cümleyi yeniden gözden geçirmen gerekebilir.
    • İngiliz İngilizcesinde kısa çizgi öncesinde ve sonrasında boşluk olmalıdır.
    • İşte doğru uzun çizgi kullanımının iki örneği:

      An introductory clause is a brief phrase that comes — yes, you guessed it — at the beginning of a sentence.

      This is the end of our sentence — or so we thought.

  5. 5
    İki satır arasında bir sözcüğü bölmek için kısa çizgi kullan. Bu kullanım günümüzde eskisi kadar yaygın olmasa da kısa çizgi ("-") bir zamanlar daktilolar üzerindeki yaygın noktalama işaretlerindendi ve uzun bir sözcüğün iki satır arasında bölünmesi gerekmesi halinde kullanılırdı. Bu sistem hala bazı kitaplarda görülüyor ancak bilgisayarlı sözcük işleme programlarının hizalama kapasitesi bu uygulamanın daha nadir hale gelmesine neden oldu.
    • İşte bir satır sonu ile ikiye bölünmüş bir sözcüğü ayırmakta kullanılan bir kısa çizginin örneği:

      No matter what he tried, he just couldn't get the novel's elec-
      trifying surprise ending out of his head
      .

Kısım 6
Kesme İşareti Kullanımı

  1. 1
    Kesme işaretini, iyelik belirtmek için “s” ile birlikte kullan. Kesme işaretinin (" ' ") iyelik ifade etmek üzere çeşitli kullanımları mevcuttur. Tekil ya da çoğul isimlerle kesme işareti kullanırken aradaki farkı dikkate al. Tekil bir isimde kesme işareti "s” öncesinde ('s) kullanılırken çoğul bir isimde kesme işareti "s” sonrasında (s') kullanılır. Bu kullanım, aşağıda açıklanan çeşitli şartlara bağlıdır.
    • Her zaman çoğul olduğu kabul edilen children ve people’’ gibi isimlere dikkat et. Burada, isimler çoğul olsa da 's şeklinde kullanmalısın.
    • Ayrıca, zaten iyelik belirten ve kesme işareti gerektirmeyen hers ve its'’ gibi zamirlere de dikkat et. (It's anlamı it is ya da it has'’ şeklindedir). Their iyelik belirtir ve s'’ ya da kesme işareti gerektirmez, ancak ortaç olarak kullanımı istisnasında theirs'’ halini alır.
    • İşte tekil bir isim ile iyelik belirtmek için kesme işareti kullanımının bir örneği:

      The hamster's water tube needs to be refilled.

    • İşte çoğul bir isim ile iyelik belirtmek için kesme işareti kullanımının bir örneği:

      In the pet store, the hamsters' bedding needed to be changed.

    • İşte “s” ile sonlanmayan bir çoğul bir isim ile iyelik belirtmek için kesme işareti kullanımının bir örneği:

      These children's test scores are the highest in the nation.

  2. 2
    Kesme işaretini iki sözcüğü kaynaştırmak için kullan. Kaynaştırma, iki sözcüğün kısaltılmış kombinasyonlarıdır. Örneğin, cannot can't halini, it is" "it's halini, you are you're halini ve "they have" they've halini alır. Her kaynaştırmada kesme işareti, her iki sözcükten atılmış olan harflerin yerini alır.
    • İyelik zamiri your ve you're kaynaştırmasını doğru kullandığından emin ol. Bunları birbiri yerine kullanmak sıkça yapılan bir hatadır.
    • İşte it is yerine kullanılan bir kaynaştırma ve iyelik zamirleri (hers, theirs, its) için doğru şekilde ihmal edilen tekil isim iyeliğinin bir örneği:

      Friends of hers explained that it's her idea, not theirs, to refill the hamster's water tube and change its bedding.

  3. 3
    Tek tırnak işaretini, bir alıntı içerisinde bir alıntıyı ifade etmek için çift tırnak işaretleri içinde kullan. Kesme işaretiyle neredeyse özdeş olan tek tırnak işaretleri, alıntıları kendilerini çevreleyen alıntılardan ayırmak için kullanılır. Bunları dikkatli kullan: bir alıntıya başlarken kullanılan tüm tırnak işaretlerinin bunlara karşılık gelen bir kapatma tırnak işareti ile eşleştiğinden emin ol.
    • İşte alıntı içinde alıntının bir örneği:

      Ali said, "Anna told me, 'I wasn't sure if you wanted to come!'"

  4. 4
    Tekil ismi çoğul yapmak için “s” ile birlikte kesme işareti kullanma. Bu oldukça yaygın bir hatadır. Kesme işaretlerinin bir ismin çoğul anlamını ifade etmediğini unutma.
    • İşte kesme işaretinin doğru ve yanlış kullanımının birer örneği:

      CORRECT - apple → apples

      INCORRECT - apple → apple's

Kısım 7
Eğik Çizgi Kullanımı

  1. 1
    Gerektiği yerde and ve or'’ bağlaçlarını birbirinden ayırmak için eğik çizgi kullan. and/or'’ gibi ifadelerde kullanılan eğik çizgi ( " / " ), verilen bu seçeneklerin ayrık olaylar olduğunu tanımlamaktadır.
    • İşte iyi bir "and/or" kullanımının örneği:

      To register, you will need your driver's license and/or your birth certificate.

  2. 2
    Eğik çizgiyi satır sonunu ifade etmek için şarkı sözleri ve şiirlerden alıntı yaparken kullan. Bir şiir ya da şarkının orijinal formatını yeniden kullanmak pratik olmadığı zaman eğik çizgi kullanımı özellikle faydalıdır. Bu amaçla eğik çizgi kullandığın zaman eğik çizgi önüne ve arkasına boşluk koymayı unutma.
    • İşte bir şarkı için satır sonlarını belirlemekte eğik çizgi kullanımına bir örnek:

      Row, row, row your boat / Gently down the stream. / Merrily, merrily, merrily, merrily, / Life is but a dream.

  3. 3
    İki ismi birleştirirken “and” yerine eğik çizgi kullan. “And” bağlacını eğik çizgi ile değiştirerek listelenen her iki seçeneğin de eşit öneme sahip olduğunu ifade edersin. “And” bağlacının yeterli vurguyu yapamadığı yerde bu değişiklikleri ölçülü kullan ve okuyucunun aklını karıştırmaktan kaçın. Aynı şeyi or'’ için de yapabilir ve his/her'’ şeklinde de kullanabilirsin. Bununla birlikte, birbirinden bağımsız cümleleri ayırmak için eğik çizgi “kullanmamalısın”.
    • İşte eğik çizgiyi bu şekilde nasıl kullanacağın ve nasıl kullanmayacağının örnekleri:

      DOĞRU:
      "The student and part-time employee has very little free time."
      "The student/part-time employee has very little free time."

      YANLIŞ:
      "Do you want to go to the grocery store, or would you prefer to go to the mall?"
      "Do you want to go to the grocery store / would you prefer to go to the mall?"

Kısım 8
Çeşitli Noktalama İşaretlerinin Kullanımı

  1. 1
    Ya sözlü ya da yazılı bir kaynaktan edinilen dolaysız bir alıntıyı çerçevelemek için çift tırnak işareti ( " ) kullan. Genel olarak, tırnak işaretleri verilen bilginin bir “alıntı” olduğunu ifade etmek için kullanılır. Diğer bir deyişle, bir kişinin sözlerini yeniden yazarken ya da başka bir yerde yazılmış olan metni kopyalarken çift tırnak işaretleri kullanacaksın.
    • Aşağıda çift tırnak işareti kullanımının iki örneğini bulacaksın:

      "I can't wait to see him perform!" John exclaimed.

      According to the article, the value of the dollar in developing nations is "strongly influenced by its aesthetic value, rather than its face value."

  2. 2
    Açıklık getirmek için parantez kullan. Parantezler sıklıkla cümlenin geri kalanından anlaşılamayan bir şeyi açıklamak için kullanılır. Parantez ( " ( ) " ) kullanırken ve eğer cümlenin tamamı parantez içerisinde değilse, o cümlenin noktasını parantezi kapattıktan “sonra” koyduğundan emin ol. Bazen parantez ve virgülün birbiri yerine kullanılabileceğini unutma.
    • İşte açıklama yapma amacıyla kullanılan parantezin bir örneği:

      Steve Case (AOL's former CEO) resigned from the Time-Warner board of directors in 2005.

  3. 3
    Parantezleri sonradan akla gelen bir düşünceyi belirtmek için kullan. Parantezler ayrıca ait oldukları cümleyi destekleyen bilgiyi içerecek şekilde kullanılabilir. Bu durumda parantez kullanımı ile bilgiyi yeni bir cümlede vermek arasındaki çizgi biraz bulanıktır. Mevcut iyi bir genel kural, karmaşık fikirler için değil de kısa eklemeler ve nükteler için parantez kullanımıdır.
    • İşte sonradan akla gelen bir düşünce için kullanılmış parantezin bir örneği. Noktanın son parantezden sonra geldiğini unutma — ”ilk parantezden önce değil”. Ayrıca, parantezleri virgül ile değiştirmenin burada tamamen uygun olmayabileceğini ama bir nokta ya da noktalı virgülün işe yarayabileceğini de unutma:

      You will need a flashlight for the camping trip (don't forget the batteries!).

  4. 4
    Kişisel yorumlar için parantezler kullan. Parantezin bir diğer kullanımı da yazarın okuyucuya doğrudan ilettiği yorumlarını içerir. Parantezler içinde yer alan yorumlar genellikle kendisinden önce gelen cümleye ilişkindir. Yukarıda belirtildiği üzere ne kadar kısa ve sadeyse o kadar iyi. Eğer uzun uzadıya açıklama yapman ya da yazının birden fazla noktasına değinmen gerekiyorsa yeni bir cümleye başlaman daha genellikle daha iyi olur.
    • İşte kişisel bir yorum için kullanılan parantezlerin bir örneği:

      Most grammarians believe that parentheses and commas are always interchangeable (I disagree).

  5. 5
    Normal bir yazı içerisinde editörün notunu belirtmek için bir köşeli ayraç kullan. Dolaysız bir alıntıyı netleştirmek ya da revize etmek için de köşeli ayraç ( " [ ] " ) kullanabilirsin. Köşeli ayraçlar sıklıkla bir önceki sözcük ya da ifadenin, içinde bir hata bulunduran bir şekilde “olduğu gibi ” sunulduğunu belirten "sic" (Latince “metinde aynen”) sözcüğünü içine almak için kullanılır.
    • İşte dolaysız alıntıya açıklık getirmek için kullanılan köşeli ayracın bir örneği. (Orijinal alıntının "It was absolutely devastating!” olduğunu unutma.)

      "'[The blast] was absolutely devastating!' said Susan Smith, a local bystander at the scene of the incident.

  6. 6
    Matematikte bir sayı dizisini ifade etmek için kaşlı ayraç kullan. O kadar sık kullanılmamakla birlikte, kaşlı ayraçlar ( " { } " ) da normal bir yazı içerisinde bir dizi birbirine eşit, bağımsız seçeneği ifade etmek için kullanılabilir.
    • İşte kaşlı parantez kullanımının iki örneği. İkinci örneğe son derece nadiren rastlandığını unutma:

      The set of numbers in this problem is: { 1, 2, 5, 10, 20 }

      Choose your favorite utensil { fork, knife, spoon } and bring it to me.

İpuçları

  • Noktalama işaretlerinin bir kapatma çift tırnak işareti öncesi ve sonrasındaki kullanımı değişiklik göstermektedir.
    • Amerikan İngilizcesinde nokta ve virgül her zaman tırnak işaretleri içerisine yerleştirilir, "burada olduğu gibi." İngiliz İngilizcesinde ise, noktalamanın tırnak işaretleri içerisinde olması gereken diyaloglar dışında, nokta ve virgül genellikle tırnak işaretlerinden sonra koyulur, “burada olduğu gibi”: "like so," he said.
    • Noktalı virgül ve iki nokta her zaman tırnak işaretlerinin dışına yazılır, “burada olduğu gibi”;
    • Soru işaretleri ve ünlem işaretlerinin kullanımı içeriğe göre değişmektedir. Eğer cümlenin tamamı bir soru ise ve alıntı cümlenin sonundaki bir sözcük ya da ifade ise, soru işareti tırnak dışında yer alır. Eğer cümlenin tamamı bir beyan ise ve alıntı bir soru cümlesiyle, soru işareti tırnak içinde yer alır.
      • Do you like to watch "The Office"?
      • He shouted, "Where do you think you're going?"
  • Pek çok gramer uzmanı, bilgi vermeyi amaçlamaları halinde parantezler ve virgüllerin sıklıkla birbiri yerine kullanılabileceğini düşünmektedir. Bu ifade bazen doğru olsa da, tıpkı kişisel bir düşüncenin belirtilmesinde olduğu gibi, bir dizi parantez kullanımının daha uygun olabileceği durumlar da mevcuttur.
  • Kısa çizgi-uzun çizgi kuralında istisnalar mevcuttur. Bileşik sözcükler oluştururken sözcüklerden biri zaten iki sözcükten oluşuyorsa kısa çizgi yerine “orta çizgi” kullan, şu cümlede olduğu gibi: "He took the Paris–New York route.” Orta çizgiler aynı zamanda sayfa numaraları veya yıllar gibi sayılar arasında bir aralığı belirtmek için kullanılır. ("A discussion on personal finance is found on pages 45–62.")
  • Resmi yazılarda soru işareti ve ünlem işaretlerini fazla kullanmaktan kaçın. Cümlelerinin çoğunun beyan niteliğinde olması gerekir.
  • Eğer yazında dizi halinde Oxford virgülü kullanmamaya karar verirsen cümlenin anlamının Oxford virgülü kullanmadan da aynı olduğundan emin ol. Oxford virgülü kullanımına ihtiyaç olan klasik cümle örneğini düşün: "My heroes are my parents, Mother Teresa and the Pope."
  • Her ne kadar kısa çizgi ve parantezlerin benzer kullanımları olsa da parantezlerin kısa çizgilere göre daha güçlü bir “ikincil kavramı” ifade ettiğini unutma.
  • Kısa çizgi kullanımının genellikle resmi olmadığı düşünülür. Bir kısa çizgi kullanımını bir çift parantez ve hatta virgül ile değiştirmek isteyebilirsin. Benzer şekilde, yazında kısa çizgi kullanım sıklığını sınırla; bu kullanım sınırlı sayıda önemli noktayı vurgulamak için ayrılmalıdır.
  • Yazında birden fazla noktaya değinen uzun cümleleri kısa cümlelere bölmekten hiçbir zaman korkma. Okuyucuların bir sayfa uzunluğunda paragraflar ve her cümlede 20 kelime içeren bir yazı yerine anlaşılır ve daha kısa beyanlar içeren bir yazı okumaktan memnun olacaktır.
  • Eğer profesyonel bir yazı yazıyorsan işvereninin sağladığı kılavuzlar veya talimatları takip ettiğinden emin ol. Bazı durumlarda işverenin verdiği talimatlar burada okuduklarınla uyuşmayabilir ama işverenin kuralları önce gelecektir. Örneğin bazı şirketler Oxford virgülü kullanırken (a, b, and c) diğerleri kullanmaz (a, b and c).
  • Bir cümlenin uzayıp gittiğini görürsen, okuyucunun gözüne daha kolay gelmesi için bir iki virgül eklemenin yolunu bul. Eğer cümleler çok uzunsa onları iki ya da daha fazla cümleye bölmeyi bir düşün.

Uyarılar

  • Noktalamayı yanlış kullanmaktan kaçınmak için farklı dillerin noktalama kurallarının farklarını göz önünde bulundurmayı dene.
  • Yazının geliştirilmesi ve daha “zeki” bir görünüm için noktalama kullanılması gerektiğini aklından çıkarma Noktalamanın ardındaki mantık, anlaşılırlığı artırmaktır.
  • İngilizce noktalama işaretlerini gerektiği gibi kullanmak yazının akıcılığını artırabilecek olsa da bunda aşırıya kaçma. Gereksiz ve hatta kafa karıştırıcı kesme işaretleri, virgüller ve diğer işaretler kullanmak yerine bunları ihmal ederek hata yapmak daha iyidir.
  • Sadece daha zeki göründüğü için noktalama işareti kullanma.

Makale Bilgisi

Bu makale editörler ve araştırmacılardan oluşan, makalenin doğruluğu ile kapsamlılığını onaylayan, eğitimli bir ekip tarafından ortaklaşa yazılmıştır.

Kategoriler: Eğitim ve İletişim

Diğer dillerde:

English: Use English Punctuation Correctly, Español: usar correctamente la puntuación en inglés, Nederlands: Leestekens in het Engels correct gebruiken, Português: Usar a Pontuação em Inglês Corretamente, Italiano: Usare Correttamente la Punteggiatura in Inglese, Français: employer correctement la ponctuation en anglais, 中文: 正确使用英文标点, Deutsch: Wie man die englische Zeichensetzung korrekt benutzt, Русский: правильно использовать английскую пунктуацию, Čeština: Jak správně používat interpunkci v anglickém jazyce, Bahasa Indonesia: Menggunakan Tanda Baca Bahasa Inggris dengan Benar, ไทย: ใช้เครื่องหมายวรรคตอนในภาษาอังกฤษอย่างถูกต้อง, العربية: استخدام علامات ترقيم اللغة الإنجليزية بشكل صحيح, हिन्दी: अँग्रेजी पंक्चुएशन का सही उपयोग करें, Tiếng Việt: Sử dụng Đúng Dấu câu trong Tiếng Anh, 한국어: 영어 문장 부호를 바르게 사용하는 법, 日本語: 句読法に従って正しく英語を書く

Bu sayfaya 898 defa erişilmiş.
Bu makale işine yaradı mı?